Back to Front Page


Share This Article!
Share
ምሒር ንዕቐትን ፅልኢትንዶ ኣይኮነን?

ምሒር ንዕቐትን ፅልኢትንዶ ኣይኮነን?

ካብ ፍሰሃ ውብነህ ሓድጉ 10-08-18

ኣብ መደረኽ ምሕደራ ትግራይ ተመስሪተ እየ ሓሳብ ክህብ ደልየ፡፡ ኣፍቲ መደረኽ፣ ነዚ ኣብ ሃገርና ኣጋጢሙ ዘሎ ፖለቲካዊ ቅልውላው ከመይ ሰጊርካ ናብ ዘላቕን ዘተኣማምንን ስርዓት ይብፃሕ ኣብ ዝብሉ ብዙሓት ቁምነገራት ተላዒሎም እዮም፡፡ እዚ መደረኽ ኣብ ህወሓት ዕሙት ፅልኢት ዘለዎም፣ ኣብ ኢትዮጵያ ብሶሻል ዴሞክራሲ ዝግለፅ ር/ማልነት ክንተክል ኢና ዝብሉ፣ ሕዚ ነዚ ሕገ መንግስቲ ሒዝና ንህዝቢ ትግራይ ነድሕኖሞ ፅባሕ ኣፍቲ ዘፈላልየና ናይ ርሑቕ ዕላማ ንናፃ ምይይጥ ክፍቲ ገይርና ኣብ መወዳእታ ብህዝቢ ክንዳነ ዝብሉ፣ ወያናይ ዴሞክራሲ፣ ወያነ (ኣብዮት) ዝብሉ ሓሳባት ጊዜ ዝሓለፎም እዮም ኣይተስምዑና ዝበሃለሉ መድረኽ ስለዝነበረ እዙይ ብባዕሉ ዝተፈላለዩ ሓሳባት ብምትእንጋዱ ከም ፅቡቕ ጅማሮ ወሲደ ካብ ልቢ እየ ዝድግፎ፡፡እቲ ነቲ ክልላዊ መንግስቲ ዝመርሕ ዘሎ ውድብ ህወሓት ነፃን ዴሞክረሲያውን ምንቅስቓስ ተቓወመቲ ውድባትን ምሁራትን ኣፅቢቡ ምንባሩ ባዕሉ ንባዕሉ ምንቃፉን ኣብዚ መድረኽ ምስታፉን ምረኣየይ እውን ከም ፅቡቕ ተግባራዊ ጅማሮ ገይረ እየ ወሲደዮ ዘለኹ፡፡

Videos From Around The World

እዙይ ከም መበገሲ ወሲደ፣ ልክዕ ከምቶም ኣባላት ኣመራርሓ ዝተፈላለያ ውድባትን ካልኦት ሙሁራትን ነቲ ብክልልናን ብሃገር ለኸን ኣጋጢሙ ዘሎ ዙርያ መለሽ ቅለውላው መፍትሒ ይኸውን እዩ ኢሎም ዘቐመጥዎ፣ ኣነውን ብዉሱን ደረጃ ገሊኦም ኣብ ዝበልዎ ሪኢቶይ ክህብ፡፡ ጀነራል ኣበበ ተ/ሃይምኖት (ጆቤ) ኣብ ዝቐረቦ ሓሳብ ዝተፈለየ ሓሳበይ ቕድሚ ምቕራበይ፣ ቕድም ቐዳድም ኣብ ጆቤ ዘለኒ ግቡእ ከበሬታ ከቐምጥ እየ፡፡ እቲ ኣብ እዋን ብረታዊ ቃልስን ድሕሪኡ ክሳብ 1993 ዓ/ም ዝገበሮ ልዑል ናይ ኣመራረሓ ኣበርክቶ ኣፅኒሐ፣ እቲ ብድሕሪኡ ሙያዊ ዓቕሙ ክብ ኣቢሉ ኣብ ዝተፈላለዩ መፅሄታት ( ብፍላይ ኣብ ውራይና) ዝህቦ ዝፀንሐ ፖለቲካውን ሙያውን ትንተንኡ ሚዛናውንትን ብስለትን ኣዝየ እየ ዝንእዶ፡፡

ይዝክር እየ፤ ዋላኳ ቃል ብቃል ከቐምጦ እንተዘይከኣልኩ፣ ኣብ ኣካይዳ ህወሓት /ክሳብ 1983 ዓ/ም/ ብዙሓት ዴሞክረሳውነት ዘፅብቡ ኣረኣእያታትን ኣሰራርሓታትን ዋላ እንተነበሩ፣ ብመሰረቱ ዴሞክራሲያዊ መስመር ሒዝናን ህዝባውነትና ሓሊናን ብዓወት መሰስ ከምዝበልና፣ ኣብዙይ ድማ ዘናስሕ ነገር ከምዘየብሉ ኣቐሚጡ፡፡ ድሕሪ ዓወት ድማ ነቲ ሓዲሽ ምዕራፍ ዝመርሕ ሐዲሽ ኣመራርሓ ከየዳለወን ከይሃነፀን ከምተጉዓዘን በዙይ ድማ ክንቀፍ ከምዝግበኦ ነፂሩ፡፡ ኣብ ህወሓት ናይ ኣረኣእያ ኣፈላለይ ብዘይምፅዋር ዝግለፅ ዝነበረ ፀረ-ዴሞክራሲያውነት ካብ ናይ ቀደም ምንቅስቓስ ተምሃሮ ዩኒቨርሲቲ አአ ከምዘሎ ዝተወረሰ (adopt ዝተገበረ) ምዃኑ፣ እቲ ኣመራርሓ ዘይፈልጥ እናሃለወ ዝፈለጠ ዝመስሎ፣ arrogance that has stemmed from ignorance. ኢሉ ዝገለፆ ኣዝዩ ንመብዛሕትኡ ኣመራርሓ ህወሓት ዝገልፆ እዩ፡፡

ኣፍቲ ፎረም እውን ሓደ ተመያያጣይ፣ ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ ዘሎ ትካላዊ ቁመና ውድብን መንግስትን ብዘይተምሃሩ ደናቑር ዝተመልአ እዩ ምስበለ፣ እቲ ጆቤ ዝበሎ ኣዘኻኺሩኑ፡፡ እቶም ኣመራርሓ ህወሓት ሓደ ግዜ ካብ ኦፐን ዩኒቨርሲቲ ናይ ማስተር ትምህርቲ ከም ፀበል ምስተነፀገቶም፣ በዚኣ ዓጊቦም ኩሉ ነገር ዝፈልጡ እዩ ዝመስሎም፡፡ ነቲ ካሊእ ብትሕቲኦም ዘሎ ኣመራርሓ ብባዕሉ ፈንጠር ጠር ኢሉ እንተዘይኮይኑ፣ከምታ ናቶም እትመስል ፀበል ትምህርቲ ኣብ ጢጣ ምስነፀግሉን ሓደ ሻብ ብርሕቐት ሓደ ሻብ ብስሩዕ ኣገባብ ኣልክፍ ኣልክፍ ምስኣበልዎ፣ካብዙይ ብዝሰገረ ነቲ ወያናይን ዴሞክረሲያዊን ኣረኣእይኡ ዘጎልበት መተነተኒ ዓቕሚ ክድልብ ኢሎም(ብዘይካ እቲ ኣብ ሲቪል ሰርቪስ ኮለጅ ዝተገበረ) ብዝለዓለ ደረጃ ከምህርዎ ኢሎም ኣይሓስቡን፡፡ ምኽንያቱ ካብቲ ህዝባዊ ኩናት ዝተውርሰ ግን ድማ ነቲ ናይ ሽዑ ዕማም እኹል ገይርካ ዝውሰድ ዝነበረ ኣረኣእያ ናብዚ መድረኽዚ ወጢጥካ ኣምፂእኻ 8ይ ክፍሊ ዝተምሃረ ቢሮ ክመርሕ ይኽእል ዝብል (ብተግባር እውን ገይረምዎ እዮም) ዘንባዕ ናይ ደናቑር ኣረኣእያ ስለዝፈታተኖም እዩ፡፡ኣብ ልበይ ይብላዕላዕ ስለዝነበረ እዩ ይመስለኒ በቲ ጀቤ ዝበሎ ኣቢለ ናብኣቶም ንምግምጋም ካብቲ ንሱ ዝበሎ ንላዕሊ ስለዘወፈርኩ ካብዙይ ተመሊሰ ኣፍቲ ዋዕላ ጆቤ ናብ ዝበሎ ክኣቱ፡፡

ጆቤ እቶም ናይ ቀደም መቓልስቱ ይበድልዎ ኣይበድልዎ ዝቕየሞም ኣይመስለንን፡፡ ስለምንታይ ኣብ ውራይና፣ ኣነ ዘሕዝነንስ (ምስቶም ናይ ቀደም መቓልስቱ ኣመራርሓ) ዘይምቅርራብና ጥራሕ ዘይኮነስ ከምዘይንፋለጥ ኣብ መንገዲ ብዘይሰላምታ ምትሕልላፍና እዩ፤ ኢሉ ዘቐመጦ ካብ ዝተቐየመ ሰብ ዝምንጩ ሓሳብ ኣይኮነን፡፡ (ይቕረይታ ቓል ብቓል ብትኽኽል ኣየቐመጥክዎን) ኣብቲ ዋዕላ እውን ኣነ ኣይቅየምን ኢሉ ስለዘረጋገፀ፣ኣነ እውን ነዙይ እየ ዝቕበል፡፡

ከምቲ ክብገስ እንተለኹ ዝበልክዎ፣ ኣፍቲ ፎረም ዝተፈላለዩ ኣካላት ነዚ ሕዚ ብሃገር ደረጃ ኣጋጢሙ ዘሎ ፖለቲካዊ ቅልውላው ብፍላይ ድማ ንህዝቢ ትግራይ ንምስኳን ተሃቂኑ ዘሎ ፀረ- ህዝቢ ምንቅስቓስ፣ ኩሉ ትግረዋይ ብሓደ ሰሚሩ ክፈትሖ ከምዝግባእ ኣቐሚጦም እዮም፡፡ ነኣብነት ካፍቶም አዐርየ ዘኽብሮም ቀዳሞት ኣመራርሓ፣ ጀነራል ፃድቃን ምዕብልቲ ትግራይን ኢትዮጵያን ብኸመይ ዝበለ ናይ ርሑቕ ዕላማን ስትራተጅታትን ከምዝጋሃድ ዋላ እንተዘየቐመጠ፣ ነታ ሕዚ ክሳድ ህዝቢ ትግራይ ንምቑራፅ ትወጣወጥ ዘላ ጉራደ መንጢልካ ናብ ገደል ንምድርባይ፣ ቁልፊ መፍትሒ ኩሉ ትግረዋይ ኣብ ሕገ-መንግስቲ ዓሲሉን ኣብ ዙሪያኣ ተወዲቡን ክቃለስ ከምዘለዎ ኣቐሚጡ፡፡ ሕገ-መንግስቲ ከምዘይትሕለፍ ቀያሕ መስመር ወሲድና እዚኣ ከይትቑርመምን ከይትሽምረርን ክንከላኸልን ክንቃለስን ይግባእ ኢሉ፡፡ መራሒ ዓረና ኣብርሃ ይኹን ኣባላት ኣመራርሓ ህወሓት ጌታቸው ረዳን ኣባይ ፀሃየን (ዝተተከአ) እውን እንተኾኑ ነዙይ ተቐቢሎም ኣራጊዶምዎ እዮም፡፡ ብኣንፃር እዙይ ጆቤ እንታይ እዩ ዝብል ዘሎ፣ንህዝቢ ትግራይ ነፂልካ ንምውቃዕ ይግበር ንዘሎ ምሽብሻብ ዝፈትሕ ናይ ሓፂርን ነዊሕን ኣንፈት ከየቐመጠ ናብ መርገመን ዕሙት ፅልኢትን ንዕቐትን ዝሓዘለ ድሰኩር ፖለቲካ ኣትዩ፡፡

እቲ ነባር ኣመራርሓ ህወሓት ናይ ባዕሉ ፖለቲካዊ ስብእንኡ እናሓለወ፣ ነቲ ሓዲሽ ዘብቅዕ ስርዓት እናዘርገሐ፣ እቲ ሓዲሽ ኣብ ከይዲ ኣብቲ ኣመራርሓ ዓብላላይ እናኾነ ዝጎዐዘሉ መንገዲ ተኸቲልካ እቲ መስርሕ ምትኽኻእ ዝትግበር ምዃኑ ጆቤ ዝስሕቶ ኣይመስለንን፡፡ብግልባጡ ነዙይ ዝፃረር ነቲ ነባር ኣመራርሓ ሕጥጥ ኣቢልካ ፀሪግካ ወይ ብባዶ ኣራቢሕኻ፣ ሚኢቲ ከብ ሚኢቲ (100%) ብሓዲሽ ኣመራርሓ ንጀምር ምባል ካበይ ዝመፀ ሳይንሳውን ተግባራውን ሓቂ እዩ? ኣብዚ ዓለም ዙይ ብመሰረት ሕግታት ተፈጥሮን ሕ/ሰባዊ ሳይንስን ፍፁም (absolute) ሓዲሽ ዝበሃል ከምዘየለ እናተገንዘብካ፣ ዋላ ብኣካል (physically) ሓደ ነባር ኣመራርሓ እውን ተወር ከይብል ገይርካ፣ ሓዲሽ መንእሰይ ጥራሕ ናብ ኣመራርሓ ይምፃእ ምባሉ ጥዕና ዘለዎ ኣረኣእያ ዝሓዘ ኣይመስለንን፡፡ ሽማግለ ብዛዕባ ናይ ቀደም ዝኣረገ ጉዳያት እዩ ዘልዕል ምባል ሓፈሻዊ ሓቂ እዩ፡፡ ይኹን እንበር ብጭቡጥ ካፍቶም ናይ ቀደም መራሕቲ ብርክት ዝበሉ ዘመን ተሸጋሪ ናይ ለውጢ ሓሳባት ዘሎዎም ይህልዉ እዮም ኢልካ ዘይምሕሳቡ እዩ ዘግርመለይ ዘሎ፡፡ ገፅኩም ኣየርእየኒ ዘብሎ ዘሎ ሙሁራዊ ትዕቢት ዘበገሶ ንዕቐትን ዕሙት ፖለቲካዊ ፅልኢትን እንበር ካሊእ ክኸውን ኣይኽእልን በሃላይ እየ፡፡

ካልኣይ መስደመም እውን ተዛሪቡ እዩ ጆቤ፡፡ ኣንቱም መናእሰይ ነቲ ናይ ስደሳታት ወለዶ ኣይትእመንዎ፤ ፀረ- ዴሞክራሲ እዩ፡፡ እዚ ሓሳብ እዚ ጆቤ ሓደ እዋን ኣብ ውራይና፣ ህወሓት ነቶም ቁልፍን ወሰንትን ዴሞክራሲያዊ ዓንድታት ሒዙ ግን ድማ ብዙሓት ንዴሞክራሲ ዝፃብኡ ኣረኣእያታትን ተግባራትን እናተፈታተንዎን ነዚኦም እናኣረመን ዝተጉዓዘ ውድብ እዩ ንዝበሎ ቁምነገር ዝፃርር እዩ፡፡ እዚ ወለዶ እዚ ፀረ-ዴሞክራሲ እንተዝኸውን ነይሩ፣ ከመይ ገይሩ ደኣ እዩ ንፍፁም ፀረ-ዴሞክራሲን ምልካውን ስርዓት ደርግ ደምሲሱ፣ ኣብ መቓብሩ ዴሞክራሲያውን ልምዓታውን ስርዓት ተኺሉ ንቕድሚት ክስጉም ዝኸኣለ?

ብሳልሳይ ደረጃ ዝበሎ፣ ህዝቢ ትግራይ ቪዥን ሲኢኑ ዕንይንይ እናበለ ምስ ኩሉ ይበኣስ ኣሎ፤ ብፀላኢ ይኽበብ ኣለኹ ዝብል መንፈስ የሐድር ኣሎ ዝብል እዩ፡፡ ሳላ ህወሓት/ኢህወዴግ ህዝቢ ትግራይ ራኢን ነዙይ ናብ ዓወት ዘበፅሑ ስትራጂታትን ፖሊሲታትን ኣይሰኣነን፡፡ ነዚኦም ዓትዒትካ ሒዝካ ብፅንዓት ኣብ ምትግባሮም ኣመራርሓ ህወሓት ደኺሙ ምፅንሑ ግና ፀሓይ ዝወቕዖ ሓቂ ጥራሕ ዘይኮነስ ድሮኳ ተኣሪሙስ መንገዲ ጥዕና ተታሒዙ ኣሎ፡፡ ህዝቢ ትግራይ ካፍቶም ትማሊ ኣሻል እናበለ ዝሰዓሮም ትምክሕተኛታትን ፀበብቲ ሓይልታትን ገሊኦም ሂወት ዘሪኦም ንህዝቢ ትግራይ ኣብ ክባ ክእትዉዎ ምፍታኖም፣ ከምቲ ኣብ 80 ዓ/ም መጨረሻ ደርግ ንህዝብናን መዋፈሪናን ከቢቡ ከውሕጠና ክረባረብ እንተሎ፣ ህዝብናን መዋፈሪናን ኣይድፈርን ኢሉ ጆቤን ከምኡ ዝመሰሉ መራሕትናን ካብ ክባ ወፂእና ድሕሪኡ ድማ ንደርጊ ክንድምስስ ዝኸኣልና፣ ሎሚ ድማ ንህዝቢ ትግራይ ክብሎ ዝግባእ ዝነበረ፣ እወ ትኽበብ ኣለኻ፤ ግናኸ ከምታ ናይ ትማሊ ንሕና እናመራሕና ነቲ ክባ ክትሰባብራ ኢኻ ምባል ገዲፉ፣ ህዝቢ መራሒ ስኢኑ ዕንይንይ ይብል ኣሎ ኢሉ፡፡ ክፈልጦ ዝግባእ ግን አሎ፡፡ ህዝብናን ውድብናን ዕንይንይ ኣይበለን፡፡ ንባዕሉ ዕንይንይ ምባሉ ምርዳእ ምስኣበዬ እዩ ህዝቢ ናብ ዕንይንይ ኣትዩ ኣሎ ናብ ምባል ኣትዩ፡፡ እታ ናይ ቀደም ናይ ዕንይንይ ሕማም ትደግሶ ድያ ዘላ ወይ መልክዓ ዝቐየረት ሓዳሽ ሕማም?

መንእሰይ ንህወሓት ለዊጡ ናይ ባዕሉ ውድብ ይፍጠር ዝብል ድማ ከም ራብዓይ ነጥቢ ኣቐሚጥዎ ኣሎ፡፡ ህወሓት ንምንታይ ትቕየር? እቲ ሓዲሽ ውድብ እንታይ መለለዪ መስመር ይሃልዎ? ንዝብሉ ሕቶታት ዝምልስ ምልክት ከይሃበ፣ አዕብያቶ፣ ንሱ ድማ መሊሱ ንዘዕበያ ህወሓት ናብ ምንቃፍ ጥራሕ ዝኣተወ ይመስል፡፡ ህወሓት ናብ ዝማዕበለ ስርዓት ነፃ ዕዳጋ ንምብፃሕ ብኒዮ- ለበራል መንገዲ ዘይኮነስ ብወያናይ ዴሞክራሲያዊ መንገዲ እዩ እያ እትብል፡፡ ናይዚ መርገፂ ክልሰ-ሓሳባዊ፣ ታሪኻውን ተሞክሮኣውን መበገሲ ድማ እቲ ካብ 1848 ኣ/ም /ፈ ጀሚሩ ክሳብ ከባቢ 1905 ዓ/ም ፈ. ዝነበረ ርእሰ-ማላዊ ሓይሊ ኣውሮጳ ንቕድመ- ርእሰ-ማላዊ ወይ ንመስፍንነት ብትብዓትን ብድፍረትን መኪቱ ነቲ ወያነ ንምምራሕ ለወስወስ ምስበለ፣ ግደ መሪሕነቱ ብወያናይ ምሁር ተሓዲጉ፣ እቲ ሙሁር ብወያናይ መንገዲ ነቲ ገባር፣ሸቃላይ ካሊእ ከተመኛ ንኡስ ደላቢ ሃብት ከተመኛን እናመርሐ ናብ ስርዓት ነፃ ዕዳጋ ንምስግጋር ዘኽእል ሓዲሽ ዓለማዊ መዋእል ምስ ምምፃእ ዝተዛመደ እዩ፡፡ካብዙይ ወፃኢ ብዓይነቱ ዝተቐየረ ካሊእ መንገዲ ምዕባለ እንተሃልዩ እንተሃልዩ ጆቤ ከምኣርኣየና፣ ምስ ወያናይ ዴሞክራሲ ከም ቀንጨጨዓ ዘጣብቕ ዋላ ሓንቲ ምኽያት የብልናን፡፡ ከምኡ ኣይገበረን እንበር፡፡

ካሊእ ካብዘይ ሃለወ፣ ምስዚ ዓለማዊ ኩነታት እዙይ ብምዝማድ ድማ በዚ መስመር ዙይ ኣቢልካ እዩ ደኽነትን ድሕረትን ሓሪድካ እንክንዮ እዙይ ናብ ዝተሃደሰን ዝማዕበለን ስርዓት ንምስግጋር ዝከኣል እዩ ዝብል ዘሎ ህወሓት/ኢህወዴግ፡፡ ካብዙይ ወፃኢ ካሊእ መንገዲ እንተሃልዩ ጆቤ ከምሓበረልና ሃናፃይ ምኾነ ነይሩ፡፡ እታ ህዝባዊ ውግንና ኣብ ቦተኣ እንተሃልያ ሙሁራዊ ዓቕሙማ ክብ ኣቢሉ እዩ፡፡ ጆቤ እቲ ኣብ እዋን ብረታዊ ቀልሲ ብዝግባእ ብዘይምምሃረይ ይጎድለንን የጒህየንን ነይሩ እዩ ዝብሎ ዝነበረ ሕዚ ፈቲሕዎ ኣሎ፡፡ ዓለማው፣ ሃገራውን ክልላውን (ትግራይ) ኩነታት ተንቲኑ፣ ኣሰላልፋ ደርብታት ነፂሩ፣ ነቲ ሃገር ካብ ዙርያ መለሽ ቅልውላው ዘውፅእን መድረኻዊ ፍታሕ ዘምፅእን መስመር ከሐንፅፅ ዘኽእል ልዑል ሙያዊ ዓቕሚ (ትምህርታውን ተሞክሮኣውን) ወኒኑ ኣሎ፡፡ ካብዙይ ተበጊሱ ንኢትዮጵያ ዘድሕን መስመር (ፕሮግራም) ሓንፂፁ ኣብ ክሊ እዙይ ተቓለሱ ኣብ ከክንዲ ምባል ነዙይ ገልቢጡ ናብ ንዕቐት፣ ዕሙት ፅልኢትን ዘይ ሃናፃይ ነቐፌታን ጥራሕ ተረግሪጉ ይርከብ፡፡

ህወሓት፣ ብዘይካ ናተይ ፖለቲካዊ መስመር ናይ ካሊእ መንገዲ ዓወት ኣይኮነን ዝብል ዛዕብኡ ይግደፍ እናበለ ይፅሕፍን ይዛረብን እዩ ጆቤ፡፡ ካሊእ መስመር እውን መንገዲ ሓቂ ምዃኑ ክእመን ኣለዎ በሃላይ እዩ፡፡ ንሓቂ፣ ሓቂ ምባል ተሰኪፉ ኣይፈልጥን ህወሓት፡፡ ሕብረ በሄራዊ ወያናይ ዴሞክረሲያዊ ፕሮግራም ሒዙ ንዘተቓለሰ ኢህዴን ኮ ሒዝዎ ንዝተበገሰ ዕላማ ኣብ ኢትዮጵያ ማዕርነታዊ ሓድነት ህዝብታት ኢተዮጵያ ከምዘረጋግፅ ደጊፉ ጥራሕ ዘይኮነስ ምስኡ ግንባር ፈጢሩ ብዓወት መሰስ ኢሉ እዩ፡፡ ኢህአፓ ዘሰጎሞ ስትራተጂ ግና መንገዲ ዕንወት እዩ ኢሉ ተቓሊሱ፤ ብተግባር ድማ መናእሰይ ኣብ ከተማ ብደርጊ ክረግፉ ዘግብር መንገዲ ተኸተሉ መጨረሻ ድማ መጀመርያ 70ታት ብትንተኑ ወፂኡ፡፡ ናይኒ ኦነግ መስመር እውን /እንተነኣሰ ክሳብ 83 ኣ/ም ዝነበረ/ ንህዝቢ ኢትዮጵያ ዝበታትን ኢሉ ተቓዊሙ፡፡ ሕዚውን ህወሓት፣ መስመር ህወሓት/ኢህወዴግ እንበር መስመር ኒዮ ሊበረሊዝም መንገዲ ዕንወት እዩ ምባሉ ኣይገድፍን፡፡ ካልኦት ፖለቲካዊ ውድባት እውን ናትና መማረፂ እዩ ኣብ ኢትዮጵያ ዘላቒ ሰላም፣ ዴሞክራሲን ልምዓትን ዘረጋግፅኮ እየን ዝብላ፡፡ ነናትካ ወርቂ እትብሎ መስመር ሒዝካ እዩ ናብ ሕዝባዊ ዕዳጋ ዝውፈር፡፡

ናይ መብዛሕትና ወይ ናይ ኩልና መስመር እዩ ህዳሰ ኢትዮጵያ ዘረጋግፅ እንተዝብላ ደኣ ንምንታይ ሓደ ውድብ ወይ ሓደ ግንባር ዘይኾና? ስለዝኾነ ሓደ ውድብ መስመረይ ጥራሕ እዩ ድኽነት ካብ ህዝብታት ኢትዮጵያ ቀንጢጡ ዘላቒ ልምዓት፣ ዴሞክራሲን ሰላምን ዘመፅእ፤ ናይ ካልአቶም ግና ናብ ገደል ዘእቱ እዩ ምባሉ ነውርነት የብሉን፡፡ ነውሪ ዝኸውን ናተይ እዩ ወርቂ መስመር ፤ ናትካ ግና ጥረቀለም እዩ ግደፎ ኢልካ ምጭፍላቕ ወይ ከይንቀሳቐስ ምግባር እዩ፡፡መቃለሲ ፖለቲካዊ ዓውዲ ምፅባብ እዩ፡፡ ሓደ ውድብ ፈራዲ ካሊእ ተፈራዲ ዘግብር ምንቅስቓስ ምግባር እዩ ነውሪ፡፡ ዝተፈላለያ ውድባት ዘተፈላለየ መስመር ወይ ፕሮግራም ሒዘን ናብ ህዝቢ ምስ ቀረባ፣ ኢቲ ህዝቢ ጥራሕ እዩ ዝረብሖ ዝውስን፡፡ ህዝቢ እዩ ወርቅን ጥርቀለምን ዝፈሊ፡፡ ህወሓት ድማ ምስ ጎደለታቱ ከምዙይ እናገበረ እዩ ዝጎዓዝ ዘሎ፡፡ ካብዙይ ወፃኢ ጆቤ ብደፈንኡ ህወሓት መሰመረይ ካብ ኩሉ ዝበልፅ እዩ ምባላ ፀረ- ዴሞክራሲ እዩ፤ እዙይ ትግደፎ ምባሉ ጌጋ እዩ፡፡ ህወሓት ነፃ ምንቅስቓስ ዓረና እናፅበበት ወይ እናዓፈነት ምኻዳ ጌጋ ምዃኑ ኣሪመዮ ትብል ኣላ፡፡ ናይዙይ ሓቅነት ንህዝብን ተግባርን ንግደፎሞ፣ ክሳብ ህዝቢ ብይኑ ሂቡ መዕለቢ ዝገብረሉ ግና መስመረይ እንተዘይኮይኑ፣ መስመር ዓረና መሰመር ዓወት ኣይኮነን ምባል ግን ኣይትገድፎን፡፡

ፀረ-ዴሞክራሲ እዩ ህወሓት ንምባል ካሊእ ዘልዐሎ ዛዕባ እውን ኣሎ፡፡ እቲ ስርዓት ብፍላይ ካብ 93 ዓ/ም ጀሚሩ ዓፋንን መግለልን ኮይኑ ብኡ ንብኡ ናብ ፀረ- ዴሞክራሲ ስርዓት ምስተሰጋገረ፣ ናይዙይ ሳዕቤን እቲ ህዝቢ ብፍላይ እቲ መንእሰይ ካብ 2፣ 3 ዓመት ጀሚሩ በዚ ስርዓት ኣይግዛእን ኢሉ ዓሚፁ፡፡ እኒ ቄሮን ፋኖን ናይ እኒ ኣብይን ለማን ቲም ናይ ለውጢ ሃወርያነት ተሓዊስዎ ነቲ ዓመፅ መሪሖም ለውጢ ተቐላቂሉ ኣሎ፡፡ ብሩህ ተስፋ ይረአ ኣሎ፡፡ ኣብ ትግራይ እውን ናይ እኒ ደብሪፅን ጌታቸው ረዳን ቲም ለውጢ ከምዘምፅእ ተስፋ እገብር ይብል ኣሎ ጆቤ፡፡ እቲ ስርዓት መሊኡ ናብ ፀረ-ዴሞክረሳውነት ዋላ ኣይእቶ፣ ኣብ ለውጥን ሐደጋን ቀራና መንገዲ ኣትዩ ስለዘሎ፣ ጆቤ ናብ ዝኾነ ጫፍ ወጢጡ እንተነቐፎ ኣየግርመለይን፡፡ እኒ ለማን ኣብይን ናይ ለውጢ ሃወርያታት እዮም ኢሉ ምስ መራሕቲ ልምዓታዊ ዴሞከራሲያዊ ዝኾኑ መራሕትና ብኸፋፊልካ ናይ ምግዛእ ድሑር ስልቲ ተጠቂሙ ምስ ፅግዕተኛታት መራሕቲ ሕብራዊ ወያነ ምድማሩ ግና ኣዝዩ መስደመሚ እዩ፡፡

ኣነስ እቲ ጀነራል ተክለ ብርሃን ዝበሎ እየ ዝድግፍ፡፡ ብህዝበኝነት (አዐርዩ መሀንጠዊ ግንከ ኣብ ባይታ ጥብ ዘይብል ዕርቀ ሰላም፣ መደመር፣ ፍቕሪ፣ ወዘተ ስብከት) እናተፀንበለ፣ ብፖለቲካዊ ሴራ ግን ድማ ሰላማውን ዴሞክራሲያውን ብዝመስል መንገዲ ናብ ስልጣን ዝመፀ (ንስኻኳ ባዕሉ ዝመፀ ናይ ለውጢ ሃዋርያ ወይ ካታሊስት እኻ እትብሎ) ዶር. ኣብዪ ዘሰጉሞ ዘሎኮ ምልከት ፋሽስትነት ወይ መላኽነት ዘርኢ ዘሎ ፅግዕተኛ ሓይሊ እዩ፡፡ ድሮኳ እቲ ዴማጎጂክ መልክዑ እናተቐንጠጠ ናብ ሰብ ምሕራድ ይኣቱ ኣሎ፡፡እንታይ ግድኻ ቀፃላይ ተግባር ዝያዳ ኮሊዑ ነቲ ሓቂ ከርእዮ እዩ፡፡ እዚ ለውጢ ብመሪሕነት ቄሮን ፋኖን ዝመፀ እዩ ምባል በየናይ ዴሞክረሲያውን ልምዓታውን ፕሮግራም እዩ ኢልካ ምሕታት ኣይግባእን ድዩ?

እስቲ ብዓቕመይ ንጀነራል ኣበበ ከዘኻኽሮ፤ ህወሓት ህዝባዊ ዴሞክራሲያዊ ወያነ ንምዕወት ብምልኪ ሸቃላይን ገባራይን (በቲ ዘበኑ ሓቂ ዝኾነ) ካብ ምባል ሓሊፉ ምልኪ ሸቃላይ ኢሉ ኣይፈልጥን፡፡ እዙይ ኣብ ላዕለዋይ ፕሮግራም ማሌሊት /ማረኪሰ-ሌኒናዊ ሊግ ትግራይ/ ንምጋሃድ ዴሳዊ ወያነ ተባሂሉ ዝተቐመጠ እንበር፣ ናይ ህወሓት ፕሮግራም ኮይኑ ኣይፈልጥን፡፡ ፀረ ዴሞክራሲ እያ ነይራ ንምባል ቦግ ኣቢልካ ሀወሓት ምልኪ ሸቃሎ (The dictatorship of the proletariat) እያ ትብል ነይራ ምባል ኮነ ኢልካ ንምፅላምን ንምድንጋርን ተባሂሉ ኢዩ፡፡ ካብዙይ ጆቤ ይኹን ህዝቢ ትግራይ እንታይ ከምዝጥቀሙ ግና ክፈልጦ ኣይከኣልኩን፡፡

መጨረሻ ንጀነራል ኣበበ ተክለ ሃማኖት ቆብ ኣቢሉ ይቀበላ ኣይቀበላ ናይ ባዕሉ ድሌት ኮይኑ ሓንቲ ነገር ሰው ኣቢለሉ ርኢቶይ ክዛዝም፡፡ ሙያዊ ዓቕሚ ምዕባይ ዝያዳ ተምሃራይ ኮይንካ ክትመራመር፣ ሓዲሽ ሓሳብ ክተፍልቕ፣ ክትቅበል ወይ ክትነፅግ ኣዝዩ ስለዝሕግዘካ፣ጆቤ ድማ እዚ ዓቕሚ እዙይ ተጠቒሙ ካብ ኣውሮጳ ዝፍተሽ ፈታቲሹ፣ ድሕሪ 1983 ዓ/ም ወዲ ዜናዊ፣ ኣርከበን በረኸትን ካብ ዝፀሓፎም ቁምነገራት ድማ ዝንፀግ ነፂጉ፣ዝውሰድ ወሲዱ፤ምስ ኩነታት ሃገርና ዝዛመድ መዳዩ እናዛመደ፣ ንህዳሰ ወይ ንምዕባለ ትግራይን ኢትዮጵያን ዝመርሕ መስመር ሓንፂፁ ክመርሐና ከምገበረ ኣዝዩ ተመራፂ ምኾነ ነይሩ፡፡ እንተዘየለ ኣብ ደገ ኮይንካ ንቄሮን ፋኖን እናሞገስካ ዝተምሃርካዮ ሙያ መሳርሒ ዘይሃናፃይ ነቐፌታ፣ ዕሙት ፅልኢትን ንዕቐትን ክውዕል ምግባር ዓገብ አዩ፡፡ ናይ ስድሳታት ሰባት ፀረ-ዴሞክራሲ እዮም ነዚኦም ኣወግዱ እንበር ኣይተስዓብዎም ምባሉ፣ እቲ ባዕሉ ሓደ እዋን ኣብ ውራይና መፅሄት ንጉዕዞ ንዴሞክራሲያውነት ህወሓት ብባዶ ኣራቢሑ ኣብ ፀረ-ዴሞክራሲ ውድብ እየ ይቃለስ ነይረ ንዝበለ ገበሩ ኣስራት ኣየፋል ሚዛን ሓዝ ኢሉ ክእርሞ ዝፈተነ፣ ሕዚ ድማ ባዕሉ ናፍቲ ናይ ገብሩ ረግረግ ክኣቱ ምፍታኑ እንታይ ይበሃል? ነዙይ ዝሰምዐን ዝረአየን ህዝቢ ትግራይ መስደመም ከምዝብል ኣይጠራጠርን፡፡

 

 

Back to Front Page