Back to Front Page


Share This Article!
Share
ህወሓት ከም ጃፓን

ዕለት፦09/01/2011 ዓ/ም

ህወሓት ከም ጃፓን

ፅባሕ ምምራፅ አብይ አሕመድ እቲ ኩነታት ንምንታይ አጋጢሙ?ቀፂሉ እንታይ ክኸውን ይክእልን? ንሕናኸ እንታይ ክንገብር ይግብአናን? ዝብሉ ሃሳባት ሂዘ ህወሓት ትማሊ፣ሎሚ፣ ፅባሕ ብዝብል አርእስቲ ፅሑፍ አዳልየ ንመንበብቲ አቕሪበ ነይረ። እቲ ፅሑፍ እንታይ ሓቅነት ኔርዎ? እንታይ ሓጊዙን አይሐገዛን? ንመንበብቲ ገዲፈ ሎሚ’ውን ዝተሰምዓኒ ሃሳብ ንምክፋል እዚ ፅሑፍ አዳልየ አለኹ’ሞ በቶም አብ መወዳእታ ዝገልፆም አድራሻይ ሪኢቶኩም ከምተካፍሉኒ ስለ ዝአምን አቐዲመ የመስግን።

ንሎሚ ቆላሕታ ዝሃብኩዎ ዛዕባ ንሕናን ፀላእትናን ዝምልክት’ዩ። ብዛዕባ ውድብ ህወሓትን ህዝብን ዘለና ፀገም ብዙሕ ስለዝተባሃለ ከልዕል አይመረፅኩን ነይረ። እንተኾነ ግና እቲ መፍትሒ ካብ አየናይ ባይታን ኩነታትን ከምዝብገስን ንምርአይ ምእንቲ ክሕግዝ ሎሚ’ውን ገለ ሽግራት ምልዓልና አይተረፈን።እቲ ፀገም ደጊምና ክነልዕል ምኽንያት ዝኾን ካሊእ ነገር ድማ ሎሚ’ውን በቲ ሽግር እንዳተፎፈና እንዳሃለና እንተኾነ’ውን ነቲ ፀገም ዝርዳእን ዝፈትሕን ዝተወደበ አመራርሓ ንርኢ ስለዘየለና’ዩ ። ስለዝኾነ’ውን ካብ ኢዋን ናብ ኢዋን ብፀላእቲ እንዳተኸበብና ሎሚ ናብ አሸጋሪ ኩነታት አቲና እንርከብ።እቲ ክባን ምኽንያቱን ብዝተወሰነ ደረጃ ዘርዚርና እንተንሪኦ ደስ ይብለኒ።

Videos From Around The World

ጉዳይ ኤርትራ አፈጣጥርኡን አመዓባብልኡን ብብዙሕ ምኽንያት ንጎኒ ገዲፍና ናይ ኢሳያስ ብዘይ ዘተን ዝርርብን ሰላም ምቕባልን ብፍቕሪ ኢትዮጵያ ዓቢድካ ልብኻ ምጥፍጣፍን ንምንታይ ዝብል እዩ እቲ መሰረታዊ ነገር።እቲ ተረኺቡ ዘሎ ናይ ሰላም አፋፉኖት እንተ ማዕቢሉን ናብ ንቡር እንተተመሊሱን ንዓና ንተጋሩ ብብዙሕ ምኽንያት ዓብይ ዓወት ይኸውን።እቲ ዓወት ንክልቲኡ ህዝቢ እንተኾነ’ውን ብነዊሕን ብሓፂርን ንዓና ዘለዎ ትርጉም ገዚፍ እዩ።ስለዝኾነ አብ ዛላምበሳ ዝነበረ ርክብ ህዝቢ ንህዝቢ ዝነበረ ኩነታት ካብ ኩሉ ንላዕሊ ንኹሉ ነገር ዝገልፆ’ዩ።ስለዚ ድማ ብወገና ልዕሊ ፍርቂ መንገዲ ከይድና’ውን እንተኾነ ከይኹለፍ ዝከአለና ክንገብር አሎና።

እንተኾነ ግና ናይ ህዝቢ ኤርትራን ናይ ኢሳያስ ሓሳብን ድሌትን ነንበይኖም ምርዳእ ድማ አገዳሺ ይኸውን። ኢሳያስ ሃገርን ህዝብን ዝምርሑሉ ንፁር ፖሊሲ ከምዘይብሉ ብኤርትራውያን ክኢላታት ኢኮኖሚ ይኹን ብኻሊእ ተደጋጊሙ ዝተገለፀ ሓቂ እዩ።እቲ ዝገርም ዝምድና ምስ ኢትዮጵያ እንታይ ይምሰል ዝብል ግን ፖሊሲን ስትራቴጂን አለዎም። እቲ ስትራቴጂ “ሰላምን ምዕባለን ኤርትራ ውሕስነት ብዘለዎ መንገዲ ክረጋገፅ ዝኽእል አብ ናይ ኢትዮጵያ ድኽመት’ዩ።”ዝብል ንዘንተ-መጎት ዘፀግምን እዩ።ከምኡ ስለዝኾነ ድማ ኩሎም ሓሳባት፣ወፍሪታትን ተግባራትን ህግደፍ  ከይዶም ከይዶም ነዚ ስትራቴጂ ዘፈፅሙ ክኾኑ ይግባእ ማለት’ዩ።ብዘይካ እዙይ “ወያነ ድሙቕ ናይ ሰዓራይ ታሪኽናን ተስፋናን  አበላሽይዎ” ዝብል ከም ታሪኻዊ ፀላኢ ናይ ምውሳድን ብቂም በቀል ዝተነፍሓ ልቢን አእምሮን አሎ። እምብአር እዚ ናይ ኢሳያስ ካብ መገድኻ ወፂኻ ብዘይ ዝኾነ ድርድር ሰላም ናይ ምቕባል ሓሳብን ውሳነን ብመንፅር ነቲ ንስትራቴጂኦም ብዘለዎ ምችውነትን ጠቓምነቱን አራቢሖም እምበር ብናይ አብይ ምድማር አይኮነን።

አብዛ ዓለም ዘሎ ፖለቲከኛ ወይ ተንታኒ ፖለቲካ ኢትዮጵያ ከመይ ትብተን ንዝብል መደምደምትኡ ሓንቲ እዩ። ሕዚ ኢትዮጵያ ንምፍራስ እንተደሊኻ ንተጋሩን ንህወሓትን አድክም ዝብል’ዩ።ኢሳያስ ስትራቴጂታቱ ንምፍፃም እንትብገስ ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ብቐረባ ስለዝፈልጦም ነቲ “ተጋሩ አዳኺምካ እያ ኢትዮጵያ ትፈርስ” ዝብል መደምደምታ ይቕበሎ ጥራይ ዘይኮነስ  ካብ ነዊሕ ጀሚሩ ብኡ ክሰረሓሉ ዝፀንሐን ዘሎን እዩ።እቲ በብግዚኡ ክግለፅ ዝፀንሐ ናይ ነዊሕ ገዲፍና ድሕሪ ሰላም ተቐቢልና አሎና ምባሎም ሽዑ ንሽዑ ወያነ ስለዝሞተ ኢና ንአዲስ አበባ ንኸይድ ዘለና ኢሎም፣አብ ጉዳይ ማዕቐብ ይልዓለልና ሓተታ ብሚድያ እንትገልፁ እንተለው ቀደሙ’ውን ብወያነ ምኽንያት እምበር ምኽኑይ ከምዘይነበረ ንምግላፅ ብዛዕባ ወያነ እንትዛረቡ እንተለው ናይ ዕርቂ መንፈስን ስምዒትን አይነበሮምን። አብ መንጎ ክልቲኤን ሃገራት ናይ ፅልኢን ቅርሕንትን ናይ ሚድያ ጎስጓስ ከይካየድ ከይካየድ አብዝተብሃለሉ ኢዋን ህወሓት  በዙይ ክትጥርነፍ ተገይሩ ንሶም ግን ግልፂ ዝኮነ ፀረ-ህዝቢ ትግራይን ፀረ-ህወሓትን ፖለቲካዊ ምልዕዓል የካይዱ አለው።ካብኡ ሓሊፎም ብዝተፈላለየ ናይ ውልቂ አካውንት አምሲሎም ዝተፈላለዩ አካውንታት ብምኽፋት አፍቲ ውግእን ድሕሪኡ ብዝነበረ ኩነታትን ብዝመስል አግባብ መዓልታዊ አንፃርና ሰፊሕ ዘመተ ከካይዱ ይውዕሉ አለው።ካብዚኦም ዝተወሰነ ንምጥቃስ ዝአክል  Hegerawi Dihnet, samual haile, EPLF Shaebiya, EPLF hgdef vision official, Eritrea official ,Eritrean Document EPLF,Wedi Hedera,MOI Eritrea,tesfa news,ECSS(ማእኸል ስትራቴጂካዊ መጽናዕቲታት ኤርትራ፣ከምኡ’ውን meskerem, ዝብሃሉን ካልኦትን ይርከብዎም። እዚኦም ብመንግስቲ ተወዲቦም ሰልጢኖም አጀንዳ ተቐሪፁን አርእስቲ ተመሪፁን ተዋሂቡዎም  ብባጀት መንግስቲ ኤርትራ ዝመሐደሩን እዮም። ትሕዝትኦም ደጋጊምኩም ምርአይ ይከአል።

ብካሊእ ገፅ ድማ ናይ ተጋሩ ሹምን አርማን ብምጥቃም ተጋሩ ብምምሳል ብሓደ ገፅ ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ንምንፅፃል እገለ ዝብሃል መራሒ አይውክለናን፣ ጠላም’ዩ፣ ሰራቒ’ዩ፣ህወሓት የላን፣ ካሊእ ሓይሊ ክነናዲ አለና፣እዚ ኩሉ መከራ ብህወሓት ዝመፀ ስለዝኮነ ክንፀራርጋ አለና ዝብሉን ኮይኖም ነቲ ትግራዋይ አረሳሲኖም ውድብ አልቦ ጌሮም አብ ጎደና ክረኽብዎ’ሞ ክላገፅሉ ይሰርሑ አለዉ።በቲ ካሊእ ገፅ ድማ ተጋሩ ብምምሳል አንፃር እቶም ካልኦት ህዝብታት ኢትዮጵያ ብፍላይ አንፃር ህዝቢ አምሐራ ዘይግቡእ ቃላትን ምስልን ብምጥቅም ትግራዋይ ምስቲ ካሊእ ህዝቢ ክናቖት አበርቲዖም ይሰርሑ አለው። እቲ ኤርትራዊ ምኳኑ ዝፍለጥ ብዓል ፌስ ቡክ ድማ አግአዝያን ኢና ዝብል ድርዕቶ ተጎምጚምካ  ህወሓት ታርጌት  ዝገበረ ናይ ሻዕብያ ፖለቲካዊ ምንቅስቃስ ክስርሓሉ ይረአ አሎ።እዙይ ኩሉ ብተበግሶን ሪኢቶን ውልቀ ሰባት ዝግበር ዘሎ አይኮነን።ብህግደፍ ትልሚ ወፂዎ፣በጀት ተሰሊዑሉን መራሕቲ ተመዲቦሙሉን ዝዕየ ዘሎ እዩ። እዙይን ከምዙይን ብምግባር ፅልአቱ፣ሃሳባቱን ናይ ቀፃሊ ድሌታቱን ንህዝቢ አብ ምጉስጓስ ይርከብ። ስለዚ ዋላ እኳ እቲ ሕዚ ዝረኽቦ ካብ ብዙሕ መፃብቦ  ዝወፀሉ በሪን ዝመስል ዕድል ከየምልጦ ክብልን እቲ ሕዚ ተፈጢሩ ዘሎ ናይ ህዝቢ ማዕበልን ሪኡ ሓሳቡ ክቕይር አይኽእልን እንተዘይበልኩ ብኢሳያስ ዝምራሕ ሻዕብያ ክሳብ ዝሃለወ ኩሉ ሻብ ፀረ-ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ኮይኑ ምቕፃሉ አይተርፍን።

ድሮ’ውን “ሳላ ወያነ ዘብቐዓላ ኤርትራ ናይ ፖለቲካ ማእኸል ትኾን አላ።” ዝብሉ ዘለው ህግደፍን ህግደፋውያንን ወያነ መሊአ ምስ እትቕበር ድማ ሙሉእ ድሌት ናይ ኤርትራ ይማላእ ይብሉና አለው።ቀፃሊ ምስ ኩሎም ካብ ኤርትራ ናብ ኢትዮጵያ ዝአትው ዘለው ሐይልታት ተቓወምቲ ኢትዮጵያን ሓሽከር መንግስቲ አብይ አሕመድን ብአዴንን ኮይንካ ንህዝቢ ትግራይ አዲኪምካ ንህወሓት ጠቅሊልካ ናይ ምጥፋእ ስራሕ ለይቲ ምስ ቀትሪ ክሰርሓሉ እዩም።

ጉጅለ እኒ አብይ አሕመድ ብዝምልከት ሓደ አተሓሳስባ የለን።ብሓደ መግለፂን ሓንቲ ተግባር ነሞግሶ ቅንይ ኢሉ አንፃርና ብዘሕልፎም መልእኽቲ ድማ ፀላኢ ንገብሮ ብዙሓት ኢና።ንዓይ ጊጅለ አብይ  አጀንድኡ ብዙሕ እዩ።አሜሪካ አንፃር ቻይና እተካይዶ ዘላ ውግእ ሐደ ዓውዱ አፍሪካ እንትኸውን ካብ አፍሪካ ድማ “ሕማቕ መርአያ ከለን ሃገራት አፍሪካ እያ” ዝብልዋ ኢትዮጵያ ስለዝኾነት ንዓዓ ብምፍራስ አቢልካ ንኹለን ሃገራት አፍሪካ ክተምህረን ትደሊ።ስለዚ ንኢትዮጵያ ብምፍራስ አቢልካ ንቻይና እግራ ምስባር እቲ ሓደ ኮይኑ ካሊእ ብዓይኒ ምዕራባውያን “ኢትዮጵያ ካፍተን እምቢተኛታት ሃገራት ዓለምና ስለዝኾነት” ክትቅፃዕ ግድን ዝኮነሉ ኩነታት አሎ።ስለዙይ አብይ አሕመድ መፈፀሚ ቀለም አብዮት ልኡኸ አሜሪካ ኮይኑ ንረኽቦ።

ብመንፅር ምንቅስቃስ ፀረ-ወያነ ልኡኽ ትምክሕቲ ኾይኑ ፀረ-ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ክንቀሳቐስ፣ ፍረ ቃልስናን ታሪኽናን ክድምስስ፣ ብዛዕባ አሰብ ክጉስጉስ፣ ንደርጋውያንን ተረፍመረፍን ከሞግስን ንኦሮሞ ወኪሉ ድማ ኦሮሞ ዘመኑ መፂእሉ ኢሉ  ከማውቕ፣ንቄሮ ከድንቕ፣ ምስ ኦነግ ክጣበቕን ንረኽቦ። አብ “ዘመነ ፍቕሪ” ብውልቀ ቂም ሰብ ክሓንቕን ናይ ክልል መንግስትታት ከፍርስን ይውዕል። ጉዳይ ኢትዮጵያ እንተተበላሽዩ ድማ ዓባይ ኦሮምያ ምምስራት ከም አጀንዳ ሒዙ ምስ ነዙይ ዝምልከቶም ኮይኑ ይሰርሐሉ አሎ።እቲ ካብ ኩሉ ዝገርም ግን ምስ ግብፅን ሻዕብያን ዕርክነት መስሪትካ ብግልፂን ብፀሓይ ቀትሪን አንፃር ሃገርካን አንፃር እቲ ኩሎም ዝፈርሑዎ ህወሓትን ላዕሊን ታሕቲን ክብልን አብ ሕድሕድ አኬባ ሓዱሽ ሹም ክርስትና ከውፅእን ንሪኦ ስለዘለና  አብይ ብብዙሕ መንገዲ ፀረ-ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ኮይኑ ንረኽቦን።

ግርግፅ አብይ ኩሉ ዝገብሮ ነገር ብአንፃር አብ ስልጣን ምፅንሑን ንናይ ሰላም ኖቤል ተሸላሚ ንክትከውን ብዘሎዎ አስተዋፅኦ መዚኑ ስለዝኸዶን ምስ ህወሓት ዝኽተሎ መንገዲ ከይትድሕን ብርሑቕ ደጋጊምካ ምውጋእ ካብ ኢህወዴግ ወፂአ ይኹን ተይወፀት አንፃሩ ብግልፂ እንተተላዒላ መዘዝ አለዎ ስለዝብል መደዓዓሲን መዘሓሓሊ ሓሳብን መግለፂን ብምሃብ በታ ልምድቲ ናይ በለፅ ባህሪኡ ክኸዳ ስለዝደሊ ቀልጢፉ ናብ ግልፂ ጎነፅ ክአቱ አይደልን።እተን ዝበልናየን ድሌታቱ ብህወሐት ዝረኽበን ምኳኑ ምስ ዘረጋግፅ ድማ እቲ መንገድ ርሑቕን ምስ ጎይቶቱ ዘባእስን እኳ እንተኾነ ናባና ክፅጋዕ ዘለዎ ተኽእሎ ሙሉእ ብሙሉእ ዕፅው አይኮነን።

ብአዴን አብ ውሽጡ ካብ ኩሉ ኮንቱ ዝተረፈን ካብ ህዝቢ አምሓራ’ውን ዝተነፀለን ውድብ  ኮይኑ እንዳሃለወ ጃኬታት እንዳቐያየረ የቐንየኒ’ዩ ኢሉ ዝሓስቦ ዝኾነ ይኹን ሐይሊ እንዳተጎዝጎዘ ዕድመ ክወስድን ይፍትን አሎ።አብዚ ሕዚ እዋን ቀንዲ አሰላልፍኡን ውክልንኡን ነቲ ትምኽሕቲ ኮይኑ ብሓደ ገፅ ምስቲ ሐይሊ ፅበት ናብ ድምፂ ዘይብሉ ውግእ ዝአተውሉ፣በቲ ካሊእ ገፅ ናይ ህዘቢ አምሓራ ናይ ልምዓት ሕቶ ስለዘይመለሰን ክምልስ ስለዘይኽእልን ከምኡ ድማ ህዝቢ አምሓራ ከም ንአምሓራ ዘይውክል ተገይሩ ዝርአየሉ ኩነታት ስለዘሎን   እቲ ብኦሮሞ ተበሊፅናን ልዕልነት ተወሲዱናን ስለዝብሉ ነዙይን ንካሊእን ምስ ብዙሕ ህዝቢ የቀራርበናን ህዝቢ የሳትፈልናን’ዩ ዝብልዎ አንፃር ህዝቢ ትግራይ ክሳብ ኹናት ዝኸይድ ምድላዋት ይግበር አሎ።ምስ ኩሉ አንፃር ትግራዋይ ዝኾነ ሐይሊ ካብ ሻዕብያ ከይተረፈ ሐገዝ ክረኸቡ ሂርዲግ ይብሉ አለው።ሰላማዊ ኩነታት ፈጢሮም ሕቶ ህዝቢ ክምልሱ ከምዘይክእሉ ምስተረድኡ ብውግእን ወረ ውግእን ዝርከብ ዕድመ እንተሃለወ ኢሎም ሃሰው ይብሉ አለው።እቲ ካሊእ ናይ ባዕሎም ጉዳይ ኮይኑ “ዝሐሰብናዮ ኩሉ ዝኸውን አንፃር ህወሓትን ህዘዝቢ ትግራይን ጭርሖ እንተልዒልካ ጥራይ ኢዩ” ኢሎም ዝአምኑ ምኳኖም እዩ እቲ ፀገም።ኩሉ እቲ ዝሰዓርናዮ ሐይሊ ትምክሕቲ አብዚ መስርዕ ከምዘሎ ድማ አይትረስዑ።ከም እምነተይ ካብ ኢህወዴግ እቲ ዝሓፀረ ዕድመ ዘለዎ ውድብ ስለዝኾነ ስልጣኑ ንዳግማዊ ደርግ አረኪቡ ምስተባረረ ዳግማዊ አርበኞች ኮይኑ አብ ኤርትራ ናይ ሓሬና ወታደራዊ ካምፕ ቁልፊ ክሳብ ዝርከብ አብ ዓዲ ኮይኑ አንፃርና ዝግበር ኩሉ ክገብር’ዩ።

እተን ኩለን አብ ዕብየት ዝርከባ ዝብል መደዓዓሲ ሹም ዝሃብናየን ግን ካብ ድኽነት ዘየውፃእናየን አናእሽተይ ክልላት ሕዚ’ውን እንተኾነ ብአና ሕጉሳት አይኮናን።ካብ ፀገም ስለዘየናገፍናየን ጥራይ ዘይኮነስ ነጭ ለባሻት እንዳመደብና ብሹሞም ዝነብር ሓይሊ ስለዝመደብናለንን አብ ዝኸፍአ ናይ ሰናይ ምምሕዳር ፀገም ዘለዋ ስለዝኮናን’ዩ። ሕዚ ድማ በቲ ጀሚረሞ ዘለው ብአሻንጉሊት መንግስታት እንዳተክኡ እቲ ክሳብ ሕዚ ዝወርድ ዝፀንሐ ናይ ዘይምልማዕን ናይ ሰናይ ምምሕዳር ሽግርን ኩሉ ብተጋሩ እዩ ብዝብል አንፃር ተጋሩ ክልዓል ክገብርዎ እዮም።ይገብሩ’ውን አለው።ስለዚ አብዙይ ዘሎን ዝህሉን ፀረ-ወያነን ፀረ-ህዝቢ ትግራይን አተሓሳስባ’ውን ቀሊል አይኾንን።

ብወገን ግብፂ ካብ እትፍጠር ክሳብ ሕዚ ድሌታ ሐንትን ሐንትን እያ።አባይ ከይግደብ።ክሳብ ሕዚ ግብፂ ብዝነበራ ልዕልነትን አብ ሃገርና ብዝነበረ ወድዓዊን ባዕላዊን ሽግራት እቲ ግድብ ብቅሊሉ ክግደብ አይከአለን።ከምቲ ደርጊ ዝአክል ናይ አፍሪካ ገዚፍ ሓይሊ “ሎሚ ዓሰርተ ሰብ ኮይና ፅባሕ በዚሕና ክንስዕሮ ኢና።” ኢሎም ዝተበገሱ እሞ ዝተግበርዎ አባይ ክንግድቦ ኢና ኢሎም ተበጊሶም ልዕሊ 60% ዘብፅሑዎ ህወሓትን ተጋሩን እዮም ካብ ዝብል እምነት ዝብገስ  ብተደጋጋሚ አባይ ማለት ግብፂ ማለት እዩ ስለዚ አባይ ህይወት ግብፃውን ማለት እዩ ኢሎም ዝአምኑ ግብፃውያን ህይወት ግብፂ ንምድሓን ንተቓወምቲ ብምጥንኻርን ካብ መስዋእቲ መለስ ጀሚርካ ካልኦት ብዙሓት ተግባራት ብምክያድ ህወሓትን ተጋሩን ምድኻምን ምጥፋእን ከም ቀዳምነት ስርሖም ጌሮም  ክሰርሑሉን  ክሕመይሉን ፀኒሖም እዮም።መንግስቲ አብይ አሕመድ አብ አባይ የርእዮ ብዘሎ አካይዳ ዕጉባት ዝኾኑ ግብፃውያን ነዙይ ንድሕሪት ከይምለስ አብ ምጥፋእ ህወሓትን ምድኻም ተጋሩን ይሰርሑ አለው።እዙይ ብዝተጠናኸረ መንገዲ ክቕፅልሉ እዮም።

ብዘይካ ግብፂ እተን ካልኦት ሃገራት ዓረብ ማለት ድማ ሕቡራት ዓረብ ኢመሬትን ሳውዲ ዓረብያን አብዚ ቀጠና ይኹን አብ ኢትዮጵያ ዝተፈላለየ አጀንዳ ዘለወን ሃገራት እየን።ብወገን ሳውዲ ካብ ነዊሕ ጀሚራ አብ ኢትዮጵያ አሎ ዝብሃል ናይ ክርስትና ሐይማኖት ልዕልነት ዝመጣጠን ንምግባርን ብነዊሕ ድማ ልዕልነት ምስልምና ንምርግጋፅን ካብ ምስልምና ድማ ዋሃቢያ ዝብሃል ንምስፍሕፋሕን አበርቲዓ ክትሰርሓሉ ፀኒሓ እያ።እዙይ ብፍላይ ብሽፋን ቤት ትምህርቲን ብሹም ትካላት ግብረ-ሰናይን አብ ዓፋር፣አብ ወሎ ብፍላይ አብ ወሎ ዞባ ብሔረሰብ ኦሮሞ ካብ ነዊሕ ሰሪሐሙሉስ ርሑቕ መንገዲ ዝተጕዓዝሉ ኮይኑ አብ ትግራይ እውን አብ ሓደ ሓደ ከባቢታት ፈተነታት ይገብሩ ፀኒሖም እዮም።ብካሊእ ገፅ አብ የመን አትያ መውፅኢ ዝስአነትሉ ውግእ ተሳዒራ ወፅያ ዝብል ነባሪ ታሪኽ ገዲፋ ከይትሓልፍ ስለትደሊ ናይ ኤርትራን ግብፅን ተሳትፎ ከይትስእን፣ ንሶም ቅድሚ ኹሉን ልዕሊ ኹሉን ዝደልዩዎ ድማ ዝተዳኸመት ኢትዮጵያ ክትህሉ ስለዝኾነ፣ ዝተዳኸመት ኢትዮጵያ እትህሉ ድማ ህወሓትን ሀዝቢ ትግራይን ምስ ዝዳኸሙ ስለዝኾነ፣ ሳውዲ አረብያ ነዙይ ክትግብር ትግደድን። ነዙይ የተግብር እዩ ዝብሃል ስልጣን ዝሓዘ ሓይሊ እኒ አብይ  ክትድግፍን።

ብርግፅ ሳውዲ ናይ እኒ አብይ ሓይሊ ሕዚ ክትድግፍ እንተላ ንኤርትራን ግብፅን ንምሑጓስ ጥራይ አይኮነን።ብሓደ ገፅ እቲ አብ መንጎ ሳውዲን ንሳ እትመርሐን ገለ ሃገራት ዓረብን አንፃር ኳታር የካይድኦ አብዘለዋ አድማ ኳታር ብኹሉ መአዝን ክትንፀል አብ ዝደለያሉ ኢዋን ብሃይለማርያም እትምራሕ ኢትዮጵያ ብመግለፂ ሞንጎኛ እየ እንተበለት እውን ኃይለማርያም ንኳታር ጎብንዩ፣አሚር ኳታር አዲስ አበባ ጎብንዮም፣ኢትዮጵያ ክልል አየራ ንኳታር ፈቒዳ ጥራይ ዘይኮነስ ንሱማልያ’ውን ተመሳሳሊ ቅዋም ክትሕዝ ጌራታ እያ።ስለዚ ሳውዲ አብ ኢትዮጵያ ናይ መንግስቲ ለውጢ ክህሉ ትደሊ ኔራ። ብካሊእ ገፅ እቲ አብ ውግእ ውፅኢታዊ እዩ ዝብሃል ሰራዊት ኢትዮጵያ አብ ውግእ የመን ኢዱ ከእቱ ክሳብ ምሕታት ክኸዱ እዮም ወይ ሓቲቶም ይህልዉ።ስለዘኾነ ድማ ንአብይን ይድግፉን አንፃርና ክሰርሑ ይግደዱ።

ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ናይ አሜሪካ ልእኹቶ እትፈፅም ሃገር ብምኳና ጥራይ ሕዚ አንፃር ህወሓት ደው ክትብል ከምትኸእል ተቐቢለ ብመንፅር ብሔራዊ ረብሕአ እውን ክትገብሮ ግድን ዝኾነሉ ኩነታት’ዩ ዘሎ።አብ ወሰናወሰን ቀርኒ አፍሪካ ክህልዋ ትደልዮ መሰረት አሎ። እዙይ ንምትግባር ሃሰው ክትብል ፀኒሓን አላን።አብ ጅቡቲ ተዓዊታ ንሳ ተማሐድሮ ወደብ ረኺባ ፀኒሓ ። ይኩን እምበር መንግስቲ ጅቡቲ ነቲ ስምምዕ አፍሪሱ እቲ ወደብ ምስ ጠቕለሎ ካሊእ አማራፂ ትደሊ ፀኒሐ።ወደብ በርበራን ዓሰብን ታርጌታ ጌራ ሰሪሐ እቲ ናይ በርበራ ምስ ናይ ሱማልያ ናይ ሉአላዊነት ሕቶን ተቓውሞን ስምምዕ ተፈሪሙ እዩ።ናይ ዓሰብ ሕዚ አብ የመን ምስ ዝአተወቶ ውግእ ይኹን ንድሓር ብተነፃፃሪ ዘተአማምን ወደብ ረኺበ ዝብል ሓሳብ አለዋ።ስለዚ ዕዳጋ ንኽትረክብን ንጅቡቲ ንኽትብቀልን ኩሉ ሸቐጣት ኢትዮጵያ ካብ ጅቡቲ ናብ ወደባት ኤርትራ ክኸይድ ስለትደሊ ኢትዮጵያን ኢሳያስን ብምትዕራቕ ጀሚሩ ኩሉ ድሌት ኢሳያስን አብይን ክማላእ ትሰርሕ።ስለዝኾነ ሕዚ ንድሌትና ብምፅራር ደው ክትብልን ነዙይ ዘዕንቅፍ ሓይሊ ክትምክትን ትግደድ።

ድሕሪ ዝሑል ኹናት አብ ልዕልነቶምን ልዕልነት ስነ-ሓሳቦን ገጢሙዎም ዘይፈልጥ ፈተና ዝገጥሞም ዘሎ ምዕራባውያን(ሓይልታት ኒዮ ሊበራል) አብ አፍሪካ ዝገጠሞም ውድቀትን ተነፅሎን እቲ ዝዓበየ እዩ ምባል ይከአል። ናይ’ዚ ምክንያት አብ አፍሪካ ዝተኸተልዎ ፖሊሲ ጉጉይ ምኳኑ ምርአይ ገዲፎም ቻይና አፍቲ አህጉር እትገብሮ ዘላ ድጋፍን እትረኽቦ ዘላ ተቐባልነትን ተሓታቲ ጌሮም ይወስዱ ። ዓለም ለኸ መራኸቢ ሓፋሽ ብዝባሃላ ሚድያታቶም እንተይተረፈ’ውን ይገልፅዎ አለው።አብ አፍሪካ ነዙይ መርአያ ኮይና ንባዕላ ተለዊጣ ንካልኦት ሃገራት አፍሪካ’ውን መርአያ ዝኮነት ሃገር ኢትዮጵያ ኮይና እዙይ ዝኾን ዘሎ ድማ “ብውሽጦም ማርኪሰ ሌኒንነት ዝአምኑ ህወሓት እዮም” ዝብል እምነት አለዎም።አብ አፍሪካ ናይ ቻይና ድጋፍ ክድቆስን ዝእዘዘካ ሓይሊ ንምቕማጥን አፍቲ ዞባ አባይ (ዝሓንገደ) ሓይሊ ህወሓት ብዘየዳግም ምስ ዝውቓዕ እዩ ስለዝብሉ ንዓና ታርጌቶም ጌሮምና አለው። ስለዝኮነ ኩሉ አፈሙዝ ናብ ተጋሩን ህወሓትን ዘነቕንዓሉ ኩነታት እዩ ዝንሄ።

ካብዙይ ተበጊስካ ቀፃሊ እንታይ ክገብሩ ይኽእሉ ዝብል ምርአይ ጠቓሚ ይኸውን።እቲ ቀፃሊ ክገብርዎ ዝኽእሉ ትርጉሙን ክብደቱን ንምርአይ እቲ ክሳብ ሕዚ ክካየድ ዝፀንሐን ዘሎን አካል ናይ’ቲ ስትራቴጂኦምን ኮነ ተባሂሉን ተሓሲቡሉን ዝግበር ዝፀንሓን ዘሎን ምኳኑ ብአግባቡ ምርዳእ የድሊ። ሐይሊታት ትምክሕቲ ካፍታ ፅባሕ ምድምሳስ ደርጊ ጀሚሮም ብዝረኸብዎ አጋጣሚ አንጻር ውድብን ህዝቢ ትግራይን ክሰርሑሉ ፀኒሖም።እቲ ካብ ኩሉ ንላዕሊ ዝደመቐ ታሪኽ ተጋሩ ናይ ባንዳነት፣ናይ ህውከት፣ናይ ጥምየትን ተገይሩ ክቕረፅ ብኩሎም ዓይነት ስራሕቲ  ስነ-ጥበብ አቢሎም ክሰርሐሉ ፀኒሖም።ብጥፍአቱ ካብ መንግስታዊ ሓላፍነት ዝተአለየ ናይ ኩሉ ብሔር አባል ፀረ- ህወሓት ክሰርሕ ፀኒሑን አሎን።ኦነግ ካብ ሽግግር መንግስቲ ምስ ወፀ ክሳብ ሎሚ አንፃር ውድብ ኢህወዴግ ጥራይ ዘይኮነስ ብፍላይ አንፃር ህወሓት ይሰርሕ ፀኒሑ።ኩሎም ሐይሊታት ትምክሕትን አንፃርና ዝገበርዎ ኩሉ ናይ ነዊሕን ሓፂርን ትልሚ ተታሒዙሉ’ዩ።

ድሕሪ ወራር ሻዕብያ ናይ ሻዕብያ ናይ ፖለቲካ ናይ ስሕበት ማእኸል ንህወሓትን ንተጋሩን ፈሊኻ ምውቓዕ እዩ ኔይሩ።ተመሳሳሊ አጀንዳ ምስ ዝፀንሖም ሓይልታት ሰሚሩ ድማ ቀፃሊ ብዝኮነን ብዝተዋደደን ክሰርሑሉ ፀኒሖም።አብ ኩለን ክልላት ናይ ሰናይ ምምሕዳር ፀገም ምስተፈጠረ እቲ ፀገም ኩሉ ዝፈጠሮ ህወሐት ከምዝኮነ ክእመን ተሰሪሑሉ። ህወሓት አብ ዘመሓድሮን ዘየመሓድረንን ክልላት ኩሉ ተሓታቲ ህወሓት ኮይኑ።ብፃዕሩ ርሂፁ ዝሃፍተመ ትግራዋይ ብዓል ግዜ ኮይኑ ምስ መራሕቲ ህወሓት ተፀጊዑ ሰሪቑ ዝሃፍተመ ኮይኑ ብሰፊሑ ተሰሪሑሉ።ስለዚ አብ ኩሉ ከባብታት ዝነብር ትግራዋይ ካብ ጎረቤቱ ወዲ ካሊእ ክልል በሊዑ እንተሓዲሩ ሰሪቑ ከምዝኾነ ተጌሩ ክሕስብ ስለዚ ድማ ካብ ሕብረተሰብ እንተይተረፈ ተነፅሎ ክበፅሖ ተገይሩ።አብ መወዳእትኡ ድማ ናይ ትግራይ ልዕልነት ዝብል ዋና መነቓነቒ ጭርሖ ቀለም አብዮት ኮይኑ። እዙይን ናይ ባዕልና ድኽመት እውን ተወሲኽዎን ኩለን አፈሙዝ ናብዙይ ክትኩሳ ብምግባርን ተቀባልነት ረኺቡ እቲ እንሪኦ ዘለና ለውጢ ክመፅእ ብነዊሕ ብመደብ ዝተሰሓሉ’ዩ ።

ድሕሪ እቲ ለውጢ ነቲ ናይ ኢህወዴግ ምሕደራ ምሕደራ ህወሓት እንዳበልካ ብምፅዋዕ ነቲ ዝነበረ ለውጢ እንዳናአስካ ምግላፅን ካብኡ ሓሊፉ ድማ ናይ መከራን ጭንቅን ኢዋን እንዳተገበረ ይግለፅ አሎ።ኩሉም ዝተፈጠሩ ጌጋታት ብህወሓት ጥራይ ከምዝተሰርሑን ተጋሩ ጥራይ ፈሊካ ብሕጊ ንምሕታትን ዝኒሄ ጉያ ሱቅ ኢሉ ዝፍፀም ዘሎ አይኮነን።ካብ ትግራይ ወፃኢ ዘለው ተጋሩ ታርጌት ዝግበርሉን ዝቅተሉን ዘለው ካብ ተራ ስምዒት ዝብገስ ጥራይ አይኮነን።ህዝቢ እዛ ሃገር ኩሉ ደላይ ለውጢ ህዝቢ ትግራይ ተቃዋሚ ለውጢ፣ኩሉ ደላይ ሰላም ህዝቢ ትግራይን መራሕቱን ፀረ-ሰላም፣ እንዳተገበረ ዝዝረብ ዘሎን አብ ሕብረተሰብ ዝሰርፅ ዘሎን ኩሉ ብመደብን ትልሚን እዩ ።አብ ክልል አምሓራ አብ ቀረባ ዝተጀመረ እኽሊ ናብ ትግራይ ክይኸይድ ክልከላን ክትራንን ናይ ዝፀገቡ መናእሰይ ጌሩ ዝሓስብ ሰብ የዋህ እዩ።በቲ ንለውጢ ብደገ ኮይኑ ዝዝውር ዘሎ ሐይልን በቲ ናይ ለውጢ ሐይሊ ዝብሃል ዘሎ ናይ ብአዴንን ተሐሲቡሉን ትልሚ ወፂኡሉን ዝትግበር ዘሎ እዩ።ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ አብ መንግስታዊ ምደባ ዝግበር ዘሎ ኩሉ ተሓሲቡሉን ነቲ ስትራቴጂኦም መፈፀሚ ክኸውን ብምክንያትን እዩ ዝግበር ዘሎ።

ቀፃሊኸ እንታይ ከጋጥም ይኽእል ንዝብል  ኩሉ እቲ ክሳብ ሕዚ ክግበር ዝፀንሐ ክቅፅል እዩ።እኒ አብይ ጉዳይ ልኡኮም ስለዝኮነ ህዝቢ ትግራይ ብሻዕብያ ይኹን በካሊእ ሐይሊ  ክጥቃዕ ብስውር ወይ ብግልፂ ኩነታት ከመቻችዉ ዝኸእልሉ ኩነታት አሎ።ብአዴን እተን ዘቃንየኦ መሲልዎ ዝጀመረን ህዝቢ ምስ ህዝቢ ናይ ምጉናፅ መንገዲ ብዕሊን ብአዋጅን ክቕፅለሉ’ዩ። አብ ወልቃይት እቶም አብ አምሓራ ክልል ኮይኖም ዝንቀሳቀሱ ዘለው ናይ “ወልቃይት ኮሚቴ ማንነት” ዝብሃሉን ብቅሬታን ስእነት ስራሕን አብ ቅሬታ ዘለው ተወለድቲ እቲ ከባቢ እንዳወደበን እንዳዕጠቐን ልክዕ ከምቲ ናይ 80ታት ሰፊሕ ናይ ሽምቕ ምንቅስቃስ ክህሉ ካብ ምግባር ሓሊፉ አብ ዶብ ክልቲኡ ክልላት ስሩዕ ውግእ ክሳብ ምኽፋት ክኸዱ ይኽእሉ’ዩም።ነዙይ ንክጥዕሞ እቶም ካብ ኤርትራ ዝአተው ናይ አርበኞች ጉንበት 7አባላትን   ካልኦትን ነዙይ ክዳለው ካብ ምግባር ሓሊፉ አብ ሓደሓደ ከባብታት መናእሰይ ብሕቡእን ብሹም ናይ ከባቢ ፀጥታ ሐለዋ ስልጠና ምሃብን ምዕጣቕን ይርአ አሎ።አብ ራያ እውን ደረጅኡ ብዘየገድስ ስራሕና ኢሎም ዝሐዝዎ ጉዳይ ኮይኑ አብ ምጥፋእ ህወሓትን ምድካም ትግራይን ይሕግዝ’የ ዝብልዎ  ዓቕሞም ብዝኽእሎ ክደፍኡሉ እዮም።

እቲ ጀሚሮሞ ዘለው እገዳ እኽልን ካሊእ ሸቐጣትን ብምቕፃል  መውፅኢን መእተዊን ክስእን ጌርካ ህዝቢ ዓቕሉ ክፀቦ ናይ ምግባርን ስራሕ ከም ሐደ ስትራቴጂ ተጠናኺሩ ክቕፅል እዩ።እቲ አብ ክልላት ዝርአ ቅትለት እውን ከምኡ ምናልባት እውን ካፍቲ ዝነበረ ብዝገደደ ክቕፅል ይኾን እዩ።ናይዙይ ዕላማ እንተተኻኢሉ እቲ ህዝቢ እዚ ኩሉ ፀገም ዝበፅሐና ዘሎ ብምክንያት ህወሓት እዩ ኢሉ ምስ ውድቡ ክበአስ’ሞ ህወሓት ነፂልካ ንምውቃዕ እንትከውን እዙይ እንተዘይኮይኑ ድማ እቲ ህዝቢ ሐቢሩ ክቕፃዕ ንምግባር እዩ።ሒዞሞ ዘለው ህዝቢ ትግራይን ህወሓትን ናይ ምጥፋእ ዕላማ ስለዝኮነን ዕላማካ ንክተዕውት ድማ ኩሉ ዝከአለካ ክትገብር ግድን ስለዝኮነን ካብዙይ ብዝኸፍአ አብ ቤተ ምርምር (laboratory) ካብ ዝተፈጠሩ ኬሚካላት ጀሚርካ  አብ ትግራይ ብምግቢን ብአቕሓን አቢልካ ተላበድቲ ሕማማት ብምስፍሕፋሕ እቲ ህዝቢ አብ ከቢድ ሽግር ክወድቕን ክገብሩ ይኽእሉ እዮም።

ካሊእ ከምቲ “እሾን በእሾህ” ዝብልዎ አብ ውሽጢ ውድብ ብዝተፈላለየ አጀንዳታትን ስምዒትን ምክፍፋልን አንጃ ክፍጠርን ብካሊእ መልኽዕ ድማ ካፍቱይ ካፍቱይ ኢልካ ካሊእ ውድብ ፈጢርካን ኩለመዳይ ድጋፍ እንዳገበርካን ህወሓት ካብ ህዝቢ ንምንፃልን ምክፍፋልን ክፍትኑ እዮም።ምስ እዙይ ተተሓሒዙ እቲ ሎሚ’ውን ዝገብርዎ ዘለው አብዛ ሃገር ዝግበር ኩሉ ሕማቅን ፀይቂን ተግባራት ብቀጥታን ብተዘዋዋሪን ህወሓት እዩ ጌርዎ እንዳበልካ እቲ አፍቲ ካሊእ ህዝቢ አብ ህወሓት ዝፈጠርዎ ዝተዛብዓ አተሓሳስባ  ክቕፅልሉን ንሓዋሩ ክፍንፈን ሓሲቦም ዝሰርሑዎ ዘለው ክቕፅልሉ እዮም።

እቲ ሕዚ አብ ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን አጋጢሙ ዘሎ ፀገም ከም አብ እስራኤል ብአቆፃፅራ  አውሮፓ ካብ 1947-1973(እቶም ቀንዲ ውግአት ማለተይ እዩ) ውግእ ዓረብ-እስራኤል ዝነበረ ኩነታት ዘመሳስል ብዙሕ ነገር አለዎ።አብ ዝተፈላለየ እዋን ግብፂ፣ሱዑዲ ዓረብ፣ ሶርያ፣ ጆርዳን፤ሊባኖስ፣ ኢራቕ፣ ኩዌት፣አልጀርያ፣ሞሮኮ፣የመን ክምኡ’ዉን ሕብረት ሶቭየትን ኩባን እንተይተረፋ ዘራይ ኮይነን አንፃር ሓንቲ እስራኤል ዝተሳተፋሉ ውግአት አካይን ግን  እስራኤል ተዓዊታ።

ካብ 1947-1949 እስራኤል ህዝባ ካብ ዝተፈላለየ ዓለም ተአኻኪቡ ከም ሃገር ክትጣየሽ አብ ዝጀመረትሉ ኢዋን ዝተኸፈታ ውግእ ኮይኑ ንሶም “ውግእ ነፃነት” ይብልዎ ግብፂ፣ ኢራቕ፣ ሶርያ፣ ሊባኖስ፣ዮርዳኖስን ሳውዲ አረብያን ተወዲበን አንፃር እዛ ብጣዕሚ ንእሽተይ ሃገርን ብጣዕሚ ውሑድ ህዝቢን ዘካየድኦ ውግእ መኪታ ሉአላዊነታ ዘኽበረት ሃገር እያ።

እቲ “ውግእ 6 መዓልቲ” ተባሂሉ ዝፍለጥ ናይ 1967 ውግእ ዓረብ እስራኤል ናይተን ካልኦት ሃገራት ዓረብ ድጋፍ ከምዘለዎ ኮይኑ ብቐጥታ ተሳተፍቲ ዝነበራ ሃገራት ግብፂ፣ ዮርዳኖስ፣ ኢራቕን ሶርያን ተወዲበን አንፃር እስራኤል ውግእ አካይደን ሉአላዊነታ ሐልያ ወፂአ ጥራይ ዘይኮነስ ካብ ግብፂ ሲናይ ዝብሃል ካብ ሶርያ ድማ ጎላን ዝብሃል ጎቦ መንዚዓ ብዓወት እስራኤል ተዛዚሙ እዩ። ምስ እዙይ ተአሳሲሩ ክሳብ 1970 ዝተኻየደ ውግእ እውን ተመሳሳሊ አብ ልዕሊ እተን አብ ውግእ ተሳተፍቲ ዝነበራን ተሳዒረን ዝነበራን ሃገራት ብተወሳኺ ውድብ ነፃነት ፍልስጤም(PLO) ከምኡ ድማ ሕብረት ሶቬት ዝተሐወስኦ ውግእ ተኻይዱ እስራኤል መኪታ ወፅያ።

እስራኤል ከም ሃገር ከይትህሉ ዝብል ዕላማ ሒዙ ዝተገበረ ተኸታታሊን ትንፋስ ዝኸልእን ውግእ ዓረብ እስራኤል እቲ ዝሐየለ ዝብሃል ጥራይ ክሳብ 1973 ዝቐፀለ ኮይኑ እስራኤል ብጀካ ድሓር ብዝተፋላለየ ድፍኢታት ካብ አሜሪካ ዝረኸበቶ ሐገዝ እቲ ወሳኒ ስራሕ ባዕላ መኪታን ፀብለልታ አርእያን ከም እኒ ግብፂ ዝበላ ቐንዲ ወደብቲ እቲ ውግእ ህላወ እስራኤል ንአምንን ንቕበልን ዝብል ስምምዕ ክትፍርም ዝተገደደትሉን ኩነታት ነይሩ።ንሱ ጥራይ ግን አይኮነን ሎሚ አብ 20,770 ስኴር ኪሎሜትር ዝስፍሓታ ንእሽተይ መሬትን 8.2 ሚልዮን ህዝብን ሒዛ አብ ዓለምና ክንደየናይ ዝአክል ፅዕንቶ ፈጣሪት ሃገር ከምዝኾነት ኩላትና እንፈልጦ ሓቂ እዩ።

እዙይ  ዝኾነሉ ምኽንያት እንታይ እዩ? እስራኤል ዘካየደቶ ውግእ ፍትሓዊ ስለዝነበረ፣እቲ ውግእ ንህልውንአ ዝውስን ስለዝነበረ፣ነዙይ ዝተረድአ ኩሉ ህዝቢ ፀላእቱ ክምክት  ከም ሐደ ሰብ ኮይኑ ዝተወፈየ ስለዝነበረን ንኹሉ እቲ ኩነታት መሊኡ ዝተረድአ፣ዝተወፈየን ክምኡ ድማ ሓደ ኮይኑ ዝተወደበን ብቑዕ አመራርሐ ስለዝነበሮን’ዩ።አብዙይ ናይ’ቲ ህዝቢ ወሳናይ ተራ ጌርካ ምውሳድ ግቡእ ኮይኑ ብዘይካ ብዓል ራእይ፣ብቑዕን ነቲ ኩነታትን ዝምጥ አመራርሓን እቲ ዝተሰርሐ መስተንክር ኩሉ ግድን ክኸውን አይኽእልን ነይሩ።እዚ ሓቂ ናብ ካሊእ እንተይከድና ናይ ባዕልና ታሪኽ ቀዳማይ ወያነ ፍትሓዊ ዕላማ ሒዙ ተላዒሉ ስአን ብቑዕ አመራርሓ ምድፋኑ ምርዳእ ጥራይ እኹል እዩ።

ብመንፅር እዙይ ንሕና ከመይ አለና?

ካብ ነዊሕ ዘመን ጀሚሩ አብ ዘሎ ታሪኸና ብዙሕ ክዛረብ አይክእልን።እቱይ ምንታይስ አነ አብ ታሪኸ ድኹም ስለዝኾንኩ። እንተኮነ አብ ናይ ቀረባ ታሪኽና አብ ገድሊ ንሕና ውሑድ ህዝቢ ሓጋዚ አብዘይነበረና ኮይና አብ ሓደ ኢዋን ጥራይ ምስ ደርጊን ሓጋዚቱ ሕብረት ሶቭየትን፣ምስ ኢህአፓ፣ምስ ኢድዩን ምስ (ተሓኤ)ዓማን አብ ካሊእ ኢዋን ድማ ምስ ደርጊን ድርቒን ተዋጊእና ንናይ ውሽጥን ደገን ሸርሒታትን ማሕለኻታትን በጣጢስና ብዓወት መሰስ ዝበልና ምኳና ይፈልጥ እየ። ሎሚ’ኸ?

እቲ ህዝቢ ከም ትማሊ፣ ከም ባህሉን ታሪኹን ዝነበሮ ክብርታት ኩሉ አብ ቦትኡ አሎ።ዓቅሉ፣አርሒቑ ዝጥማቱ፣ንዓይ ዘይኮነስ ንኩላትና ብሃሊን አብ ኩነታት ንመሰሉ ቅድመ ግምባር ደው ዝብልን ምኳኑ አፍቲ ሕዚ ዝንሄ ኩነታት እንተይተረፈ አመስኪሩ ዝወፀ ህዝቢ ኮይኑ አሎ።እዙይ ማለት ግን በቢ ናይ’ቲ ሕብረተሰብ ክፋላት ክእረሙ ዝግብኦም አተሓሳስባታትን ዓንቀፍቲ አራእያታትን የለውን ማለት አይኮነን።

አፍቲ ሕ/ሰብ ብፍላይ አፍቲ ሐዱሽ ወለዶ ብኩዕሾን ካሊእ ዝግለፅ ፈኸም ዝብል ዘሎ ከባብያዊነት ፣ብስእነት ሰናይ ምምሕዳር ተማሪርካ ብኡ አቢልካ ንታሪኽካን ክብርኻን ዝጎድኡ አተሓሳስባታት ምንፅብራቅ፣አብ ገለ ክፋል እቲ መንእሰይ ንጎነፅ ብጎነፅ ጥራይ ክትፈትሕ ምድላይ፣ ቀልጢፍካ ናብ ህንዱድ ውሳነ ምብፃሕንን ክትትግብር ምድላይን፣ብገለ ፀላእቲ ተደፋፊእኻ ንህዝቢ ከም ህዝቢ ፀላኢ ጌርካ ምውሳድን ምግላፅን፣አብ ብጣዕሚ ውሑዳት ድማ እቶም ሕዚ አፍታ ሃገር ዝርአዩ ዘለው ፀገማት እቲ ዝሐለፈ ቃልስን ዝተቓለስትን ዘምፅእዎ ጣጣ ጌርካ ምርአይን ናይ ፅልአት መንፈስ ምንፅብራቕን ይርአ እዩ።አብ መብዛሕትና ድማ ዋላኳ ብዙሓት ፀገማት እንተሃለውና እቶም ብቓልስና ዝረኸብናዮም ረብሓታት ናይ ዘይምስትምቓር አሎ።አብ ክንዲ ምስቲ ነቲ አፈፃፅማ ዘበላሸወ አመራርሓ ምስቲ ብጭቡጥ ውፅኢት ዝተረኸቦ መስመር ባእሲ ዝጀመረ ሙሁርን መንእሰይን እውን ቀላል አይኮነን።

 እቲ ህልዊ ኩነታት ውድብናን አመራርሐናን ብዝምልከት ከምቲ ብውድብን ብካሊእን ተደጋጊሙ ዝተገልፀ እቲ ብምክትኽኻእ ዝወፀን ዘሎን ነባር አመራርሐ ዝብሃል ድሕሪ ምምፃእ ጉጅለ አብይ ናብ ስልጣንን ቅድሚኡን አብ ዘለው አዋርሕ እቲ ውሑድ ነቲ ዝተፈጠረ ኩነታት ብምፍጣሩ ዝሓዝን፣ ናይ ባዕሉ ውድቀትን ብፅሒት ክርኢ ዝፍትንን ነስሓ ዝስምዓን ሕዚ ነቲ ኩነታት ንምቕያር ዓቕሙን ሓላፍነቱን ዘፍቀዶ ክገብር ፃሕተርተር ዝብልን ዘሎ ኮይኑ ገሊኡ ድማ ነቲ ባዕሉ አብ ሐላፍነት ኮይኑ ብዝተፈጠረ ፀገም አብ ህዝቢ ዝበፅሕ ዘሎ መከራ ገዲፉ አብ ንባዕሉ  ዝጎደሎ ስልጣንን ረብሓን ተደሪኹ ህወሓትን ህዝቢ ትግራይን ፀረ-አብይን ምምሕዳሩን ክልዓሉን ጎንፂ ክጅምሩን ዝደሊ አሎ።ነዚ ድልየቱ  ዘይተማልእ ህወዋት ዋላ ትፍረስ ዝብል ቅዋም ክሳብ መሐዝ ዝኸይድ። እቲ አብ ጉዕዞ ስራሕ አብ ቀንጠብጠብ አትዮ ዝፀንሓ ሰብ ገሊኡ መንግስታዊ  ሓይልን ሚድያን ኩሉ ምስ እኒ አብይ እዩ ዘሎ ኢሉ ስለዝአምን እኒ አብይ መረዳእታት ሒዞም ከፈራርሑዎ ስለዝጀመሩን ነብሱ ከድሕን ምስ እኒ አብይ ተፀጊዑ ንገሊኡ አመራርሓ ህወሓት ክረግምን ምስኦም ክልጠፍን ንርኢ አለና።ካብዚኦም ገሊኦም ድማ ብሰንኪ ናቶም ቀንጠብጠብ ህዝቢ ትግራይ አብ ዘይበልዖ እንጀራ ክሕመ፣ክፅላእን ክቕተልን ዝገበሩ መራሕቲ ሎሚ በቲ አብ ስልጣን እመፀ ጉጅለ ታርጌት ምስተገበሩን እቲ ዝፈርሑዎ ስጉምቲ ዘይተርፎም ምኳኑ ምስተረድኡ አብ ህዝቢ ምዕቛቦም ከይአኸሎም ንውልቃዊ ስሚዒቶም ኢሎም ህዝቢ ንኹናት ከለዓዕሉ ንሰምዕ አለና።

እቲ ካሊእ አይሰረቐን ግን ድማ ብታሪኹ ክነብር ዝደሊ፣ውድብ ማለት ንሱ ምኳኑ ክዝረበሉን ክኽበርን ዝደሊ ኮይኑ እዙይ እንተዘይኮይኑ “ውድብ ብድሕሬና ሞይታ” እናበለ አብ ወረን  አብ ሓሜትን ዝውዕልን እዩ።ካሊእ ዓይነት ድማ አለኩም ካብ ኩሉ ወፃኢ ኮይኑ ንእንጀራኡ ጥራይ ክነብር ዝደሊን ዝኸፍኤ ነገር እንተመፂኡ አይነበርኩን ኢሉ ንባዕሉ ወፃኢ ጌሩ ክነብር ዝደሊ’ውን’ዩ።እፍቲ ነባር ዝብሃል ምስ እዙይ ዝዛመድ አይሰረቐን ናይ ቅንዕኛ ፀገም እውን የብሉን፣እቲ ኩነታት ብዝክአሎ ክቕይር ዝፍትን ዓቕሙ ግን ከም ናይ እተን አባጎብየ ዝመስላ ቮልስቫገን ዝብሃላ መኪና ሞተሩ ንእሽተይ ኮይኑ በቱይን በዙይን ምጉታት ምስ በዝሖ ቀልጢፉ ዝረስን እንተኾነ’ውን አብ ቃልሲ አሎ ክብሃል ዝክአል’ዩ ።

 እቶም ሓደሽቲ ዝብሃሉ ገሊኦም ብዘይ ቅኑዕ መንገዲ ማለት እውን ብናይ ኔትዎክ መሳልል  ዝመፁ ኮይኖም ዓቅሚ ዝጎድሎም፣ካፍቲ ናፍታ ቦታ ዘምፅኦም ሰብ ወፃኢ ክዛረቡን ክሓስቡን ዘይደልዩን ዘይኽእሉን እዮም።ቁፅሮም ውሑዳት ዘይብሃሉ ዝሓሸ አተሓሳስባ እንተሃለዎም’ውን ዘሕልፈና የለን ኢሎም  ንዝቐረበ ሓሳብ ኩሉ ክምርቑን ይውዕሉ። ውልቀ ድማ ዓቕሞም ፅቡቕ ኮይኑ እንዳሃለወ ገለ ናይ ስነ-ምግባር ጉድለት አለዎም ተባሂሉ ስለዝእመን ክብሪ ዝንእሶም እውን ዘለዉ ኮይኑ ይስምዓኒ።

አብ ከምዚ ዝበለ ዝተበታተነ አተሓሳስባን ዓቕሚን ኮይና ኢና እምብአር እቲ ቀፃሊ ውድባዊ ጉባኤ ክካየድ ምድላዋቱ ተወዲኡ እንፅበዮ ዘለና።ከም ናተይ ሪኢቶ  ውድብ እቲ ዝበዝሕ ብቑዕ መራሒን ሃፍትን  ካፍቲ ማእከላይ ኮሚቴ ወፃኢ ዘሎ ላዕለዋይን ማእኸላይን አመራርሓ ዝብሃል አብ ዝብሃል ውዳበ እዩ ዘለዋ።ከምቲ ብዝተፈላለየ መግለፅታት ዝንገረና ዘሎ እቲ ዘሎ ምክፍፋል እንተይፈጠረ ንሓደ ዕላማ ተአማሚኑ ንባዕሉ አፅርዩ ብርክት ዝበሉ ዝተማሃሩን ዝወየኑን ሰብ ራኢይ መናእሰይ ብምሕዋስ ድልዱል ውድብ ክህልወና ንትስፎ።

ዘለናሉ ኩነታት እዙይ ካብ ኮነ እዚ ውሕድ ህዝቢ ከም እስራኤል ፣ክንዲ እስራኤል ትኸውን መሬት ዝውንን ህዝቢ፣ከም እስራኤላውያን ንብርሰቱ ዝተሃቀኑ ተደራረብቲ ፈተነታት ፈንፂሑ ዝወፀን ህዝብን ውድብን፣ግን ከም እስራኤል ብኢኮኖሚ ይኩን ብድሕንነቱ አብ ሙሉእ ነብሰ ምውሓስ ዘየብፃሕናዮ ህዝብን መሬትን ሎሚ ካብ ቅድሚ ሕዚ ጥንክር ዝበለ ዝመስል ገጢሙዎ ዘሎ ፈተና ከመይ ንሕለፎ? ንሕና ህዝቢ እንታይ ይግበር? ውድብ ህወሓት እንታይ ይግበር? ተቓወምቲ ኸ? በብዝረኸብናዮ አጋጣሚ ክንዛተየሉን እቲ እንዛተየሉ ድማ ግብአት ኮይኑ አብ ድሕንነት ህዝብን ትግራይን ክሕግዝ ንግበሮ ኩላትና ድማ ዘዝረአየና ንደርቢ ብሃሊ እየ።ንሎሚ ንዓይ ዝርአየኒ ክዛረብ፤

1.   ቅድም ቀዳድም ዱልዱል አመራርሓን መንግስትን ክህልወና አለዎ።ሕዚ አብዘለናዮ ኩነታት ኮይንካ ነቲ ሕዚ ገጢሙና ዝንሄ ኩነታት ክርዳእን ካብ ተሞክሮ ንከምዚ ዝበለ ሕልኽላኽ ንምፍታሕ ክእለታት ዝነበሮ ውድብ ህወሓት ካብ ኩሎም ጉድለታቱ አናጊፍካ ክጠናኸር ካብ ምግባር ወፃኢ ንመፍትሒ ዝቐረበ ነገር አይረአኹን። ስለዝኾነ ድማ ህወሓት አፍቲ ዝመፅእ ዘሎ ጉባኤን ብቐፃልን አብ አመራራሓ፣ አብ ዴሞክራሲ፣አብ ኩሎም ዓይነት ውድባዊን መንግስታዊን  አሰራርሓ፣አብ ምሕዝነት ምስ ውድባትን ዓለም ለኸ ርክባትን ዝአመሰሉን ካልኦት ውድባዊ ጉዳያትን መሰረታዊ ዝላ ከምፅእ ክኽእል አለዎ።እዙይ ምግባርን ዘይምግባርን ሕዚ ውድብ ህወሓት ናይ ምንባርን ምጥፋእን ጉዳይ አይኮነን ብቐጥታ ምስ ህልውና ህዝቢ ትግራይን ትግራይን ዝተአሳሰረ ኮይኑ አሎ።

 

ተቓወምቲን ሓደ ሓደ ውልቀ ሰባትን ነዚ አባህላ ብዙሕ አይቕበልዎን ወይ አትሪሮም ይቃወምዎ። ፀላእትና ድማ “ህዝቢ ትግራይ ዝበፅሖ ዘሎ ፀገም ብሰንኪ ህወሓት ስለዝኾነ ንህወሓት አልዩ ብኻልኦት ደቁ እንትምሓደር እዩ ሰላም ዝረክብ’’ ክብሉ ይስምዑ እዮም።እቶም ከምዚ ዓይነት ርኢቶ ዘለዎም ተጋሩን ተቓወምቲን ከካብ ዝተፈላለየ ምኸንያት ዝብገስ እኳ እንተኾነ እቲ ኩነታት ከምኡ ምኳኑ ምርዳእ ግን ንብዙሕ ነገር ጠቓሚ እዩ።አብዚ ኩነታት ኮይና ዝጎደለ ክንምልእ ክንብል ዝሓዝናዮ ክፈሰና ስለዝገብር ነቲ ሓሳብ ምቕባሉ አግባብነት አለዎ ዝብል ሪኢቶ አለኒ።እዙይ ምስ’ቲ ምዕራባውያን አብ ሃገርና “ናህና ዴሞክራሲ ዝመስል ዓለም እንዳሃለወኩም አብዙይ ትነብሩ” ኢሎም ቆስቒሶም አብ ሰላም፣ልምዓትን ዴሞክራሲያዊ ምምሕያሽን ኩለመዳይ ለውጢ ዘምፅአ መንግስቲ አፍሪሶም ሃገርና መንግስቲ አልቦን መፃውቲ እቲ ዝወደቐ ስርዓት ኢሳያስን ካልኦትን ዝኮነት ሕዚ ህወሓት ካብ ትግራይ አሊኻ ንህዝቢ ትግራይ አብ ቁፅፅርካ ናይ ምእታው እዩ’ሞ ክንሓስበሉ ይግባእ።

አብዚ ውድባዊ ጉባኤ “እምባ እንዳቦይ እገለ መን ይወርሳ” ዘይኮነስ ኩላትና እዛ እምባና መን ይደፍራ ዝብል ሓድነትን ሕራነን ክህልወና አለዎ።ሎሚ እቲ ዝበቕዓን ነቲ መፃኢ ፉሉይ ባህሪ ዘለዎ ሃገራዊን ክልላዊን ኩነታት ዝርዳእን ዝመርሕን እምበር ንዓይ ዝውክልን ዝትክእን ዝብል አተሓሳስባ ዘለዎ ሰብ ወይ መራሒ ናይ ህዝቢ ትግራይ ፀላኢ ምኳኑ ብዕሊ ክንገር ዘለዎ’ዩ። እዞም ብነባርነቶምን ብዝነበሮም ሓላፍነትን አብ ረብሓ ህዝብን ሃገርን ትርጉም ዘለዎ ስራሕ ዘይሰርሑ ሎሚ’ውን ብቲፎዞን ነብስኻ ምትዕብባይን ዝነብሩ ሰባት ይአኽለኩም የቕንየልና ክብሃሎም ወነ እንተሃልዩዎም አብ ዓቕሚ ህንፀትን ምኽርን ክሕግዙ እንተዝኽእሉ።ብካሊእ ገፅ ብሹም ምትኽኻእ አብቲ ሕዚ ዝንሄ ኩነታት ነቲ ሓዱሽ ወለዶ ዝብሃል ተካኢ አመራርሓ ከጎራርስ ዝክእል አብ ምግዳል ዝነበረን ዘሎን አመራርሓ ብሹም ነባር ፀራሪግካ ምውፃእ ወይ ባዕሎም እውን ካፍቲ ኩነታት ክትሃድም ምድላይ ክኸውን የብሉን።

ከምቲ አብ ላዕሊ ጥቕልል ብዝበለ ምምሕያሽ ውድባዊ አሰራርሓ  ብዝብል ዝገለፅኩዎ አብ ናይ አባላት ምልመላን ህንፀትን እቲ ቀንዲ ከምዝኸውን ፍሉጥ ኮይኑ ውድብ ከምቲ ናይ ቀደም አብ አባላታ ናይ ፀግን ፀግን ዘይኮነስ መሰረታዊ ፅሬት ተገይሩ ክዕርን እቲ ነባር ይኹን እቲ በዝሕዚ ዝምልመል አባል ብተግባር፣ብቕንዕናን ብተወፋይነትን ዝልለ ክኸውን ምግባር ዘይከአል ጌርና አይንውሰዶ።ክኸውን ይኽእልን ይግብኦን’ዩ።እቲ ዋና አብዙይ ከልዕሎ ዝደለኹ ግን እቲ ካብቲ ናብ ዝለዓለ ፀፍሒ አመራርሓ ዝመፀ ጀሚርካ ክሳብ እቲ ሕዚ ዝተመልመለ አባል በቢ ደረጅኡ ንዕኡ ዝምጥን ስርዓተ ስልጠና ተዳልዩ አብ ዘየቋርፅ ስልጠናን ህንፀትን ክፅመድ አለዎ።እቲ ዝበዝሕ ነባር ዝብሃል አመራርሓ ድማ አብዙይ በቐዋሚነትን ብግዚያዊነትን ተመዲቡ ናይ ምውራስ ስራሕ እንተዝሰርሕ ዝያዳ መድመዓ ብሃሊ እየ።

   

2.   ናይ ሰናይ ምምሕዳር ፀገም ነበረ ናብ ዝኾነሉ ኩነታት ምብፃሕን ልምዓት ምርግጋፅን ካፍቶም ወሰንቲ  ኩነታት ሓደ ዓብይ አካል’ዩ።ህዝቢ ትግራይ ተቓሊሱ ምንም ረብሓ አይረኸበን ዝብል ንኩሉ አፀልሚቱ ዝርኢ አራእያ አሎ። እዙይ አነ አይቕበሎን።ሳላ ምግዳሉ ዘረጋገፆም ፖለቲካዊ፣ማሕበራዊን ኢኮኖሚያዊን ረብሓታት አለው እዮም።ይኩን እምበር አብ ትግራይ ከቢድ ናይ ሰናይ ምምሕዳር ፀገም አሎ እንትብሃል ናይ ፀላእቲ ወረ ጥራይ አይኮነን። ህዝቢ ትግራይ ንፍትሒ ተጋዲሉ ፍትሒ ስኢኑ እንትባሃል ወረ ንምድማቕ ጥራይ አይኮነን።ህዝቢ ብዝተበገሰሉ ዕላማን ብዝኸፈሎ መስዋእትነትን አንፃር እሞ ካብ ምምሕዳር ውድብ ህወሓት ከምዙይ ዓይነት ስእነት ሰናይ ምምሕዳር ከጋጥሞ እንተሎ ይትረፍ ነቲ ህዝቢ  ነቶም ታሪኹ ዝፈልጡ ካልኦት ሰማዕቲ’ውን ዘደንፁ ስለዝኮነ በቲ ሕዚ ብሹም ተሃድሶን ካልእን እንኸዶ ዘለና አካይዳ ዘይኮነስ ብዝተፈለየ መንገዲ ክርአን ክስርሐሉን ይግባእ።

እዚ ፀገም ህዝቢ ካብ ዘድልይዎ መሰረታዊያን ነገራት ሓደን ዝተጋደለሉ ምኽንያትን ስለዝኾነ ክፍታሕ ዘለዎ ኮይኑ ብካሊእ ገፅ ግን ንውሽጣዊ ተቓላዕነት ሓድነትናን ድሕንነትናን ኮይኑ ፀላእትና ክምዝምዘዎ ይርአዩ አለው።አብ ወልቃይት ዝልዓሉ ከም ኩሉ ትግራዋይን ብፍሉይ ምስ ፍሉይ ኩነታት እቲ ኸባቢን ተራእዩ ክፍታሕ ዝግብኦ ካፍቲ ዝተለመደ ውፅእ ኢልካ ምፍታሕ  ብሉፅነት እምበር ተምበርካኻይነት አይኮነን፣አብ ራያ፣አብ ኢሮፕ፣አብ ኩናማ፣አብ ሕቶ ወረዳን ካሊእ፣አብ ፍትሓዊነት ማሕበራዊ ዝርግሐን ተጠቃምነትን ወዘተ ዝልዓሉ ቅሬታታት ከከም ባህሪኡን ፅልውን ሕልፊ መንገዲ ከድካ’ውን እንተኾነ  ምፍታሕን ብሉፅነትን ሰዓራይነትን እዩ።አብ ትግራይ ብዙሕ ግዜ ንዝልዓሉ ፀገማት በቶም ነቲ ሕቶ መዝሚዞም ናብ ካልእ መአዝን ክወስድዎ ዝደልዩ ሕማቓት ዓይኒ ይርአይ’ሞ ናይ ህዝቢ አይኮነን ናይ ውሱናት ክራይ አከብቲ’ዩ እንዳተባሃለ ብመንገዲ ህልኽን ካልኢን እናተራአየ ክፍታሕ ዝግብኦ ዘይምፍታሕ አሎ።ብመንገዲ ህልኽን ሓዞ ትሰዶን ዓዲ ምምራሕ ከምዘይከአል ድማ ብተግባር ሪኢና ኢና።

ጉዳይ ልምዓት ምርግጋፅ አብ ትግራይ እቲ ቅድም ቀዳድም ናይ መግቢ ውሕስና ምርግጋፅ ክኸውን እዩ።ይኹን እምበር እቲ ዓብይ ጉዳይ ክኾን ዝግብኦ ትግራይ ብመፃኢ ነዊሕ ዘመን ርኢኻ ንነባሪ ህልውንአ ተሓሲቡ ዓርሱ ዝኸአለ ወያነ(Revolution)ዘድልዮ እዩ።እቲ ዝርዝሩ በቲ አብ ዋዕላ ሙሁራት ትግራይ ዝተገለፀ ስለዝኾነ ናብ ምዝርዛር እንተ አትየ ነቲ ዝበልዎ ከበላሽዎ እየ እሞ በቲ ሽዑ ዝተገለፀ ሓሳብን ድልየትን አመተን ክስርሓሉ አለዎ። ምደባ እቲ ስትራቴጂካዊ አመራራሓን ሰብ ሞያን እውን አብዙይ ከድህብ ይግብኦ።

  

3.   ናይ ሚድያ ስራሕትና ሱር ቦቆስ ለውጢ ከምፅእ ምግባር የድሊ።አነ ሓደ ሓደ ኢዋን ዝገርመኒ እቲ ሕዚ ዝንሄ ሕማቕ ኩነታት አመፃፅኡ፣አመዓባብልኡ፣ሕዚ ዘለዎ ናይ ኹናት ብርኪ፣ ባህሪኡን ቀፃሊ አንፈታቱን አፍቲ ህዝቢ ብዘሎ ግንዛበ ደረጃ አፍቲ አመራርሓ ዝብሃል ስለዘይርአን እቲ ናይ መንግስቲ ሚድያ ካብ አፍ እቲ አመራርሓ ብዝነጥባ ቃላት ዝነብር ስለዝኾነን ሓቢሩ ምድቃሱ እዩ። ሚድያ አብ ርሑቕ ታሪኽ ጥራይ ዘይኮነስ አብዚ እንነብረሉ ዘለና መዋእል ብዙሓት ዓበይቲ ሃገራት ናብ ሓመድ ከምዝቐየረን አብ ሩዋንዳ ጥራይ እሞ አብ አርባዕተ አዋርሕ ጥራሕ ክሳብ ሓደ ሚሊዮን ህዝቢ ከምዘርገፈን ይፍለጥ።አባና እውን መንግስቲ አፍሪሱ ቀፂሉ ሰብ ከም አራዊት አብ እኩብ ህዝቢ ብደንጎላን በትርን ተቐጥቂጡ ዝቕተለሉ፣ዝሞተ ሰብ ከም ጤል ዝተሰቒሉ፣ሰብ ከም መዘርባዕ (ፃህያይ) ብገጀራ ዝቑረፀሉ፣ ቆልዓ ሰበይቲ ብጃምላ ብጥይት ዝጭፍጨፉሉ ኩነታት ብተግባር እንሪኦ ዘለና እዩ።እተን ዓዲ አብ ምፍራስ ረሳሕ ተግባር ዝፈፀማን ዝፍፅማ ዘለዋን አፍታ ሃገር ዘለዋ ሚድያታት ገዲፍና አብ’ዚ ሕዚ እዋን አብ ህዝቢ ትግራይ ከም ህዝቢ ክህሉ ክሳብ ዘይምድላይ ዝኸይድ ንትግራዋይ  ዘነፃፀረ ሐደጋታት አብዝወርደሉ ዘሎ ዘመን ሚድያታት ትግራይን ተጋሩን ከመይ ይኽይድ አሎ?እቲ ዘርኢ መበገሲ ዝገብር እሞ ድማ አብ ሓደ አብ ትግራዋይ አድሂቡ ዝግበር ናይ ሚድያ ብፍላይ ናይ ማሕበራዊ ሚድያ ውግእ ተጀሚሩ ጥራይ ዘይኮነ አብ ወሳኒ ምዕራፉ በፂሑ እንዳሃለወ ፖለቲካዊ ቤት ፅሕፈት ህወሓት፣ቢሮ ርክብ ህዝብን መንግስትን ትግራይ፣ መራኸቢ ሓፋሽ ትግራይን ብዘይካ ውሑዳትን ዕዝዝ ዝበለ ውፍይነት ዘለኩም ተጋሩን ናይ ማሕበራዊ ሚድያ አካውንትን ዌብሳይትን ዘለና ተጋሩ እንታይ ንገብር አለና ? ካብ ሎሚ ወፃኢ  መዓዝ ኢና ናፍቲ ስሩዕን ዘየቋርፅን ቃልሲ እንአቱ?

እዙይ ንምባል ምኽንያት ዝኾኑኒ ገለ ነጥብታት ከልዕል።ትግራይን ህዝባን አብ ከመይ ዝበለ ፀገም  ከምዘለናን ከምኡ ክኸውን ድማ ናይ ሚድያ ብፅሒት ዓብይ ምንባሩ ልዕል ኢሉ ተገሊፁ አሎ።እተን ንጥፍአት ህዝቢ ትግራይ ዝሰርሓ ሚድያታት ሕዚ’ውን ድቃስ ስኢነን ቀትሪ ምስ ለይቲ ብዘይ ምቁራፅ ፅሑፋት ይዝርግሐ አለዋ።አብ ከምዙይ ዝበለ ናይ ተሓናነቕ ኢዋን እቲ ዕላዊ ናይ ህወሓት ፌስቡክ ገፅ(TPLFofficial1967) ካብ ነሐሰ 1/2010 ክሳብ ጳጉሜን 1/2010 አብ ገፃ ዝለጠፈቶ ንርአ፤ ብዛዕባ ባዕኸር አግሮ ኢንዱስትር መዓዝ ስራሕ ከምዝጅምር፣መግለፂ መንግስቲ ትግራይ ፃውዒት ሰላም ንዴምሒት(ፅቡቕ ሐሳብ)፣ መብርሂ ዶ/ር ደብረፅዮን አብ ትግራይ አብ ዝተገበረ ሰልፍን ካልኦት ዛዕባታትን፣ እንዳመኾኒ ፈንጂ ምትሓዙ፣ምስረታ ኢትዮጵያ ሚድያ ሃውስ፣ዝኽሪ 6ይ ዓመት ተጋዳላይ መለስን ምስኡ ዝተተሓሓዙ መብርሂታትን፣ብዛዐባ ሐረስታይ ትግራይ፣ አሸንዳ፣ መግለፂ ህወሐት ፣ናይ እኒ በረኸት ካብ ብአዴን ምብራር፣ መብርሂ ጌታቸው ረዳ፣ሽልማት ዶ/ር ቴድሮስ፣ምንቅስቓስ ህዝቢ አብ ኢትዮ ኤርትራን ከምኡ ድማ መብርሂ አይተ ረዳኢ አብ ጉዳይ ሰልፊ ጉዳይ ራያ እየን።

አብዙይ ክንሪኦ ዘለና ናይ ወርሒ ስለዝኮነ ውሒዱ ወይ በዚሑ አይኮነን።እቲ ዋና ዘገድስ ትሕዝትኡ ኮይኑ ናይ መለስን አሸንዳን ነሓሰ ስለዝኾነ ኢዋኑ ሐጊዝዎም ብዙሕ ኢሎም። እቲ ካሊእ ዝበዝሕ ዜና እዩ ።ዜና ድማ ቀንዲ ውራይ ፖለቲካዊ ቤት ፅሕፈትና አይኮነን። ሕዚ አብ ዘለናዮ ፖለቲካዊ ሃዋህው እሞ ድማ አብ ድሮ ታሪኻዊ ጉባኤን ውድብ ኮይና እዩ።እቲ ቢሮ ርክብ ህዝቢን መንግስትን ዝብሃል ፌስቡኩ ረአይዎ አይኮነን ህዝብን መንግስትን ከራኽብ ንባዕሉን ሰራሕተኛታቱን ዝራኸብ ምኳኑ’ውን እዝግሄር ዋንኡ። አብ መስከረም ብዛዕባ ብዓል ቁዱስ ዮሃንስ ምስ አቕረቡ ኦነግ እንተዘይመፁ ነይሮም ንካልእ ቁዱስ ዮሃንስ ዝዳለው ዘለው እዮም ይምስሉ ነይሮም። አብዚ አነ ዝገርመኒ ካሊእስ ይትረፍ ካፍቶም ፀላእቲ ዝገብርዎ ዘለው’ውን ክንምሃር ዘይምኽአልና እዩ።ንሱ ናይ ፀላእቲ እዩ አየድልየናን እንተተባሂሉ ድማ ብሰናይ ተበግስኦም፣ብገንዘቦምን ግዚኦምን፣ብዘይ ዕረፍቲ አብ ፌስ ቦክ ተጣቢቆም ምስ ፀላእቲ ክተጋተጉ ዝውዕሉን ዝሐድሩን ወናማት ተጋሩ እውን ምምሃር ይከአል።

እቶም ተጋሩ ኮይና ትግራዋይነትና አገዲዱናን ናይ ፀላእትና ኩነታትን ደፋፊኡናን ብናይ ባዕልና ተበግሶን ውፍይነትን ለይቲ እንተይተረፈ ዝፀንሐን ሕዚ ፀላእቲ ዘሕልፍዎ ዘለው መልእኽትታት ዝሐዙ ቪድዮታት ክተተአኻኽቡ፣ኤዲት ክትገብሩ፣ሓሳብ ክትውድቡን ክትፅሕፉን እትውዕሉን እተሓድሩን ዘለኹም፣ነዚ ብትምክሕትን ብፅበትን ኪሒኑን ካሊእ ስራሕ ዘይብል ፅልኢ ምስዋር ምስሑን ድራሩ ዝገበረ ሓይሊ እሞ ብቑፅሪ ሓደ ንሓምሳ ዘይትመልኡ  ውሑዳት ግን ድማ ማዕረ ማዕርኡ ኮይኩም ቀጥ አቢልኩሞ ዘለኹም ወናማት ደቂ ዓደይ ብዛዕባኩም እንተሓስብ ዝስምዓኒ ፍናንን ሐበንን ደረት አልቦ ይኾነኒን  ትግራዋይ ምኳነይ መመሊሰ ክዝክር ትገብሩኒን።የዒስ!! በሉ ቀፅልሉ።

እቲ ልዕል ኢለ ዝበልኩዎ ከምዘለዎ ኮይኑ አብ ውሱናት ናይ ተጋሩ ናይ ፋስ ቡክ አካውንታት ተፃሒፎም ዘንብቦም ክእረሙ ዘለዎም እውን አለው ኢለ ይአምን።ካብኦም እቶም ገሊኦም በቲ ናይ ፀላእቲ መልእኽታትን ተግባራትን አዚኩም ናብ ስምዒት ምእታውን በቲ ንሶም ካብ ሰብነት ወሪዶም ንህዝቢ ከም ህዝቢ መጠን ዝገልፅሉ መንገዲ አብ ስምዒት አቲና ንስምዒት ብዘባልሕን መንገዲ ክንገልፆ ይርአ እዩ።እዙይ ክኸውን አይብሉን ነቲ ብዛዕባና ዝሐስብን ዝጭነቕን ብትውልዱ ካሊእ ብሔር ዝኮነ እንተይፈተወ አብ ልዕሌና ፅልኢ ከሕድርን ይገብር።እቲ ካሊእ ስነ ሓሳብ ገዲፍና ፅባሕ ሐጋዚ ክንስእን ዝገብረና እዩ።እዙይ አብ ኤርትራውያን አሕዋትናን አሓትናን እውን ይሰርሕ።ሎሚ አሕዋትና ኢልና ፅባሕ ካብ ሻዕብያ ወይ ካብ ደገፍቲ ህግደፍን ዝተደናገሩ ኤርትራውያንን አንፃርና እንትዘምቱ ተመሊስና ካሊእ ክንብል አይግባእን።

ንሕና እንዛረቦ፣እንሕዞ ቑዋም፣እንወስዶ ስጉምቲ ይኩን እንቃለስ አብ ንፁር እምነትን መትከልን እዩ።እዙይ መለለይና ኮይኑ ካብ አመራርሓ ክሳብ ውልቀ ትግራዋይ እንግለፀሉ ኮይኑ ፀኒሑ’ዩ። ሎሚ ሎሚ እዚአ’ውን ትሽርሸር ዘላ ትመስል ካብ መንግስታዊ አካላት ጀሚርካ ናይ አተሓሳስባ ምዝናፍ ንዕዘብ አለና።ንኤርትራዊያን አሓትናን አሕዋትናን እነርእዮ ዘለና ፍቕርን ሓልዮትን ዘኹርዕ ተግባር ኮይኑ ግን ብመንፅር እንታይ ዝብል ግልፂ ሽቶ ክህልወና አለዎ።አብዙይ ሓላፍ ዘላፍ ስለዝርኢ’ዩ።ካብ መንግስቲ ትግራይ ጀሚርካ ንኦነግ ዝነበረና አቀባብላን ወዛሕዛሕን ካብ አየናይ መትከል ይብገስ? ፅባሕ’ኸ? መብዛሕትና መናእሰይ አብ መቐለን አዲሰ አበባ ዝነበረ ሰልፊን ንኦነግን ንቄሮን ደጊፍና ክንፅሕፍ፣ ክነሞግስ፣ ዘይክብሮም ክብሪ ክንህብን ንፊንፊኔ ክንሽልሞምን ቀኒና በየናይ መመዘኒ? አየናይ ዕላማና ክነዕውት? ብወገነይ ከም ቀደምና ኩሉ ነገር ተሓሲቡሉን ተአሚኑሉን’ዩ ክፍፀም ዘለዎ።

ስለዝኮነ አተሓሳስባናን ናይ ሚድያና ቕኒትን ሓደ ይኹን ብሃሊ እየ።   ምስ እዚ ናይ ሚድያ ጉዳይ ተተሓሒዙ ግልፂ ክኸውን ዘለዎ ንዓና ዘይገልፁ ፀርፍን ምስልን ክንጥቀም የብልናን ማለት ሚድያናን ኩሉ ፖለቲካዊ ስራሕትናን መጥቅዓይ ክኸውን የብሉን ማለት ዘይምኳኑ’ዩ። ናይ ሚድያን ኩሎም ናይ ፖለቲካ ስራሕትናን ብዓይኒ ፀላእቲ መጥቅዓይ ባህሪ ክሕዝ አለዎ እኮ መዘራረቢ ዛዕባና አዩ። ንመን የጥቕዕ ? ከመይን መዓዝን የጥቕዕ አብ ዝብል እዩ ክንዘራረበሉ ዝደለኹ።

 

4.   ድሕንነት ህዝብናን መሬትናን ምሕላው ዓብይ ትርጉም ዘለዎ ስራሕ ክኸውን ይግባእ። ብአንፃር ዕላማናን ቁፅርናን ክንድዝከአል ጎንፂ አወጊድና ዕብየት እነረጋግፀሉ  ኩነታት እዩ ክንሰርሓሉ ዘለና።ቻይና ካፍተን ዝዓበያ ሃገራት ኢኺ እንትትብሃል “አይ አነ ገና አብ ምዕባይ ዘለዋ እየ ዝብሃል” እንዳበለት ርእሳ ቀቢራ አብዙይ በፂሐ እያ።ዋላ ሎሚ ካብ ዓለም ብኢኮኖሚ ካልአይቲ ኮይና እውን ዝዓበየት ሃገር ክትብሃል አይትፈቱን። ዝገበረት ገይራ ካብ ጎንፂ ትርሕቕ ሃገር እያ።መወዳእታ ንዓለም እንታይ ከምትገብር ሓቢርና ክንሪአ ኢና።ንሕና’ውን ካብዙይ እንምሃረሉ ነገር አሎ ይብል። ይኩን እምበር “ምእንተ እታ መጎጎ ትሕለፍ እታ አንጭዋ” ዝብሃል ድማ ኩሉ ሻብ ክሰርሕ አለዎ ማለት አይኮነን።እታ ንምጎጎ ኢልና ዘሕለፍናያ  አንጭዋ ሓደ ህንፃ ዘስርሕ ወይ ዘግዝእ ቅርሺ እንተበሊዓ ክሳራ’ዩ።ስለዙይ ከም በጊዕ ፋሲጋ ኮፍ ኢልና ንማሕረዲ ክንፅበ አለና ማለት አይኮነን። ሕማቅ አሎ ፅቡቕ አሎ ቅድም ቀዳድም እቲ ዘለናዮ ኩነታት ንባዕልና ብትኽክል ተረዲእና መላእ ህዝብና ክግንዘቦን ንኩሉ ነገር ኩሉ ሻብ ድልዊ ክኸውን ምግባር ይጠቅም እምበር አይጎድእን።ንኩሉ ድልዊ ምግባር እንትብሃል ፀጥታዊ ስነ አእምሮ ምፍጣር ጥራይ ዘይኮነስ ዝምክት ሐይሊ እውን ክህልወና ምግባር ማለት እዩ።እዙይ ትኩረት እንተይሰሐበ ከመይ ይፍፀም ዝብል ብዙሕ ምዝራብ አየድልዮን።ብካሊእ ገፅ አብ ካሊእ ክልል ዝነብሩ ተጋሩ መጥቓዕቲ ከይበፅሖም ንግበር እንተኢልና ግብራዊ አይኾንን።ይሁን እምበር ብዝክአል መጠን እቲ ሽግር ከይሰፍሕ ብውድብን መንግስትን ተፅዕኖታት ምፍጣር የድሊ።

5.   እቲ ክሳብ ሕዚ ክንገብሮ ዝግባእ ዘይምግባርናን ክንገብሮ ዘይነበረና ብምግባርናን አብ ውሽጦም ዘሎ ቅሬታ እንተየሰከፈናን ንመትከል እቲ አቲናዮ ዘለና ኪዳን ናይ ኢህወዴግ ብዘይፃባእን መንገዲ ምስ እተን አናእሽተይ ክልላት ብፍላይ ግን ምስ ዓፋር ምትእስሳርናን ምትሕግጋዝና ክዓቢ ምግባር የድሊ።እዙይ ዕላምኡ ናይቲ አፍታ ሃገር ዝንሄ ፖለቲካዊ ኩነታት ሚዛና ክሕልወልና ሓይሊ ካብ ምትእኸኻብ ንላዕሊ ብነዊሕ ዝጥምትን ንዕባሕ እንተታት ምስ ዓፋር ክንወስዶ እንኽእል ውሳነን ስጉምቲን እውን ዝሓስብ ክኸውን ይግባእ።

6.   ምስ እኒ አብይን ሻዕብያብ እንኮላይ ምስ ካልኦት ብፀላእነትን ስግአትን ዝሪኡና ሓይልታት ከም ዝኾነ ውድብ ብዕላማን ብአካይዳን  ካብ እንፈላለየሉ ወፃኢ ዝተፈለይና ስግአትን ሽግር ንምፍጣር ዝተፈጠርናን ከምዘይኮና ክነርእዮምን ክንረዳዳእን ዝከአለና ክንገብር ይግባእ።ብናተይ እምነት እኒ አብይ አብ መድረኽ ብግልፂን ብሕቡእን ከከዳኽሙና ላሕ ዝብሉ ዘለው ባዕሎምን ብላአኽቶምን ንዓና ንምጥፋእ ካብዝሓዝዎ መደብ ብተወሳኺ  “አብዙይ ካብ አብፃሕናዮም መሊእና እንተዘየጥፊእናዮም መሊሶም እግሪ እንተተኺሎም አየንብሩናን” ዝብል ስግአትን ጭንቀትን እውን ቀሊል ግደ አይኮነን ዘለዎ።ስለዚ እዙይ አሊና ካብ ጉዕዞና ዘዕንቕፉና ስግአታት ክነወግድ ይግባእ።

7.    አፍቲ ቀፃሊ ጉባኤ አብ ከምቲ ሕዚ ዝንሄሉ ኩነታት ኮይንካ ኢህወዴግ ዝብሃል ክህሉ ድዩ አይህሉን ዝብል ተገምጊሙ መርገፂ ክውሰደሉ ይግባእ።ደኢህዴን ተቐባሊ ጋሻ ኮ።ደኢህዴን ተቐባሊ ጋሻ ኮይኑ ምስ ዝመፀ ሓዱሽ ኩነታት ንባዕሉ እንዳመሳሰለ ክነብር ዝወሰነን አብ ውሽጡ ብዓሌታዊነት ዝረሰነን ኮይኑ ኦህዴውን ብአዴንን ክሳብ ናይ መስመር ለውጢ ክንገብር ኢና እንዳሃለው እንታይ ዓይነት ኢህወዴግ እዩ ክህሉ ብዙሕ አይርድአንን። ከም ሒሳብ ለምዘበን ሱቕ ኢልካ ምድማር እንተኾይኑ ድማ ኢህወዴግ ክህሉ እዩ ኢልና ድማ ኢህወዴግ ኮይንካ ምቕፃል ድዩ ዘኽስበናስ ካሊእ መንገዲ ምሓዝ ዝብል ምፍታሽ ግርም’ዩ ዝብል ሓሳብ አለኒ።እዙይ ክብል እንተለኹ ዋላ’ኳ ብኢዋኑ ክንወስዶም ዝግቡኡና መርገፅታት ብግልፂ ወሲድና ከይንዛረበሉን ክንወስዶ ዝግብአና ስጉምቲ ከይንወስድን እንተገበረና አፍቲ ክሳብ ሕዚ ዝነበረ ኩነታት ምስቲ ተዋሂቡና ዝነበረ ፀረ-ለውጢን ፀረ-ፍቕርን ካብ ኢህወዴግ ወፂና ዝያዳ ተነፂልና ክንውቓዕን ንሳቶም እውን ብዘይ ስኽፍታ ነፂሎም ክውቕዑናን ዕድል ምሃብ ስለዝነበረ  ምፅናሕና ትኽክል እዩ ዝብል ሪኢቶ አለኒ።ሎሚኸ ንሱ የኽይድ ድዩ አየኽይድን ይገምገም መርገፂ ይወሰዶ።

 

 መጠቓለሊ ህወሓት ከም ጃፓን

መብዛሕትኩም ከምእትፈልጥዎ ውግእ ካልአይ ዓለም አክሲስን አልያንስን ብዝብል ምጉጅጃል ሃገራት ዓለም አብ ክልተ ተመቂለን ዘካየድኦ ውግእ እንትኽውን አፍዚ ውግእ ልዕሊ 30 ሃገራት ንልዕሊ 100 ሚሊዮን ሰራዊት አሰሊፈን ዘካየድኦ እዩ። እቲ ታሪክ ንሰብ ታሪኽ ገዲፍና ናፍቲ ዘምፅአና ክንምለስ አብዚ ውግእ ጃፓን ንቻይናን ንአሜሪካን በተፃራሪ ደወ ኢላ ብዘካየደቶ ውግእ መብዛሕትኡ ቃላይ ፓስፊክ ዝብሃል ብፍላይ ምዕራባዊ ፓስፊክ ክሳብ ምቁፅፃር በቒዓ ዝነበረት ሃገር እያ።

ጃፓን እቲ ውግእ ብዕሊ ቅድሚ ምጅማሩ ጀሚራ ንቻይና ብምውራር አብ ውግእ አትያ ዝፀንሐት ኮይና እቲ ውግእ ምስተጀመረ ድማ አክሲስ ምስ ዝተሰየመ ምስ ጀርመንን ጣልያንን ብምሽራኽ  አብ ልዕሊ ሉአላዊነት እንግሊዝን አሜሪካን ከቢድ ክሳራ አውሪዳ እያ።አብ ከይዲ እቲ ውግእ ናይ አክሲስ ሽርክና ስለዝተሰዓረ ንሱ ስዒቡ ስዕረት ጃፓን’ውን ግድን ኮነ ።ርኡይ ዝኾነ ስዕረቱ ተቐቢሉ ኢዱ ክህብ  ፍቓደኛ ዘይኮነ ፊውዳላዊ መንግስቲ ጃፓን ክልሕሐፅ ወሲኑ ።ስለዝኮነ ድማ ብታሪኽ እንፈልጦ አብ ዓለም ንፈለማ ኢዋን አሜሪካ አብ ሄሮሽማን ናጋሳኪን ዝተባህላ ከተማታትን ከባቢን ጃፓን “Little boy” እና “Fat Man” ዝተባህሉ አቶሚክ ቦምብ ብምድርባይ ልዕሊ 100 ሺሕ ህዝቢ ወድያው ክመውት እንተሎ አፍቲ ዝተረፈ ህዝቢ ከቢድ ሃስያ አትሪፉ እዩ።እዚ ሽግር ክሳብ ቀረባ ኢዋን እውን አብ ዝውለዱ ቆልዑ ዝፍጠር ፀገም ከምዝነበረ ይዝረብ።ድሕሪ እዚ ኩሉ ህልቀት ጃፓን ከምዝተሰዓረት ብአዋጅ ገሊፃ ኢዳ ስለዝሃበት ካልአይ ዓለም ውግእ አብቅዓ።

አብዙይ ከሕልፎ ዝደለኩ መልእክቲ አፈጣጥራን ባህሪን ህወሐትን እቲ ናይ ሽዑ ዝነበረ መንግስቲ ጃፓንን ወይ እቲ ሽዑ መንግስቲ ጃፓን ዝተኸተሎ ወራሪን ዓማፅን ባህሪኡ ምሳና ንምዝማድ  አይኮነን። እቲ ሓደ ንጃፓን ዝመርሕ ዝነበረ መንግስቲ አብ ፀገም ወዲቑ እንዳሃለወ ነዙይ እንተይረአየ ብምንገዲ ህልኽን ትዕቢትን ክኸዶ ስለዝፈተነ መቁሰልቲ ሓዊስካ ልዕሊ 200 ሺሕ ህዝቢ ክጉዳእን ነባሪ ናይ ወለዶ ፀገም ተወሳኺ ኪሳራ ከጋጥም ክኢሉ እዩ።መራሕትና ካብዙይ ክወስድዎ ዝግባእ ትምህርቲ አሎ ኢለ ይአምን። እቲ ቀንዲ ክብሎ ዝደለኹ ግን ድሕሪ ግዜ ንምንታይ ተሳዒርናን ሃገር ናብ ክብራ ንኽትምለስ እንታይ ክንገብር አለናን ዝብል ገምጊሞም እቲ ካሊእ ገምጋሞም ገዲፍና አፍቲ ውግእ ዝተሳዓርናሉ ምክንያት እቲ ሓደ  ኢኮኖሚና ትሑት ስለዘይነበረ እዩ ኢሎም ሕዚ ከመይ ጌርና ናብ ክብርና ንመለስ ዝብል ድማ ኩሉ ነገር ገዲፍና አብ ውሽጣዊ ኩለመዳያዊ ልምዓት ብምድሃብ ንመርሽ ኢሎም። መርሾም ድማ እታ 377,915 ስኳር ኪሎሜትሮ ስፍሓት ዘለዋ ዓባይ ዘይትብሃል ሃገር ጃፓን ክሳብ ቀረባ አማውቲ ካብ ዓለምና እታ ብኢኮኖሚ ካብ አሜሪካ ብምቕፃል ካልአይቲ ዘዓበየት ሃገር ነይራ ሕጂ እውን እንተኮነ ንቻይና ስዒባ ካብ ዓለም ሳልሰይቲ ብርኪ ተሰሪዓ ትርከብ።

ስለዚ ንሕና ብጉድለትናን ብካሊእ እዋናዊ ጅኦ ፖለቲካዊ ኩነታትን ይንአስ ይዕበ ውድቀት ገጢሙና አሎ።እዚ ውድቀት ናብ ሕራነ ቀይርና ናፍቲ ዝተበገስናሉ ዕላማ ክንሰጋገር እንተኾይና ከም ተነኻሲ ከልቢ ንደጎል እንዳዞርካ በቱይን በቱይን ምንባሕ አይኮነን፣ከም ዝራቢዕ እንዳቦይ ተኸስተ መን ኢኻ ምሳይ ትገጥም እንዳበልካ መሬት እንዳፈሐርካ አቦራ ክልዓል ምግባር አይኮነን፣ፈርሲ ከምዝሸተተን ከፍቲ ተአኪብካ ዓዕ ምባል’ውን አይኮነን። ከም ዶርሆ እንዳደይ  ኪዳን እንቁላሊሕ አብ ሜዳ አውዲቕኻ  ንምፁ ሂብካ ጥረ ናብ ዝረአይካሉ ንቕድሚት ምኻድ’ውን አይኮነን።ከምሰፈር ዒፍ ገዛኻ ብዘይማዕፆ ከፊትካ ምውፋር’ውን አይኮነን። ሙሉእ ብሙሉእ ድምፅና ከየጥፋእና ግን ድማ ካብ ምኽንያታዊ ዘይኮነ ጎንፂ  ርሒቕና  ሕጊ እታ ሃገር ብዘፍቕዶ መሰረት ብኢኮኖሚ፣ ብማሕበራዊ፣ ብፖለቲካዊ ይኹን ብፀጥታዊ መዳይ ዓቕምና ብምዕባይ  ቀዳምነት ረብሓ ህዝብናን ትግራይን ክረጋገፅ ምግባር  ኮይኑ  እቲ ካሊእ ብድሕሪኡ ንሪኦ።

ሪኢቶኹም ክትገልፁለይ ንእትደልዩ፤

E-mail   selamlekulu.heger@gmail.com ወይ ድማ

Facebook  መአዲ ምይይጥ ለኩሉ ብዝብሉ አድራሻታት ንራኸብ።

 

ሰላም ለኩሉ

ካብ አዲስ አበባ

Back to Front Page